ROTTERDAM AIRPORT GROEIT TEGEN VERDRUKKING IN; Uittocht ondernemers dreigt als Zestienhoven verdwijnt

Rotterdam Airport verraste onlangs met uitstekende jaarcijfers. Toch is de gemeente van mening dat de luchthaven moet verdwijnen. Hoewel velen denken dat het zo’n vaart niet zal lopen, is een deel van het bedrijfsleven ongerust. Het sluiten van Rotterdam Airport zou wel eens verregaande gevolgen kunnen hebben.

In het buitenland begrijpen ze er weinig van. Terwijl overal in Europa (haven)steden hun uiterste best doen de transportmogelijkheden uit te breiden, hangt sluiting van Rotterdam Airport nog steeds als een zwaard van Damocles boven de luchthaven. Voor wethouder Hans Kombrink van de Partij van de Arbeid is het zonneklaar: het vliegveld moet dicht. Hij wenst op deze plek drieduizend woningen te bouwen. Dat zijn stadgenoten daar in veel gevallen anders over denken, bewijst een recente enquete van het weekblad Maasstad. Daaruit bleek dat maar liefst 78% van de ondervraagden zich positief uitliet over een eigen vliegveld

Betrokkenen bij de luchthaven zien zonder uitzondering veel toekomst voor Rotterdam Airport. Ook op vrachtgebied. Dat blijkt wel uit de reacties van een groot aantal luchtvaartmaatschappijen, expediteurs en verladers. Zo verwoordt Adriaan Buskens van Muller Air Freight de mening van velen als hij zegt: ,,Vanaf 1972 worden er al sombere verhalen over Rotterdam Airport verteld. Daar zijn we wel aan gewend. De praktijk heeft steeds bewezen dat het allemaal nogal meevalt. Rotterdam Airport heeft zich meer dan staande kunnen houden. Het vervult een uiterst belangrijke functie in deze regio. En dat moet zo blijven. Als ik kijk naar ons eigen bedrijf, dan zie ik dat we onze omzet nog steeds kunnen verhogen. Ik zie niet in waarom daar in de toekomst verandering in zal komen. Als de politiek met z’n poten van Rotterdam Airport afblijft, zie ik de eerste twintig jaar nog zeer zonnig in. Daarna wordt het toch koffiedik kijken”

Optimisme

Zelfs de dit jaar te verschijnen nota RELUS (over de regionale luchthavens in Nederland), waarin prioriteit wordt toegekend aan Maastricht als vrachtluchthaven, kan het Rotterdamse optimisme nauwelijks drukken. Zo stelt Ronald Wondolleck, directeur Rotterdam Airport: ,,Maastricht heeft een excellente vrachtluchthaven. Daar wil ik m’n collega’s graag mee complimenteren. Maar dat neemt niet weg dat Rotterdam Airport de beste mogelijkheden biedt als we praten over vracht in relatie tot de activiteiten in deze regio. Het is van vitaal belang voor het bedrijfsleven in deze omgeving. Natuurlijk zou ik het plezierig vinden als we wat meer wind in de rug zouden hebben. Het enige wat wij kunnen doen is om er binnen de bestaande mogelijkheden het allerbeste van te maken.” Wondolleck constateert dat de luchthaven de afgelopen jaren een revitaliseringsproces doormaakt, dat als duidelijk z’n vruchten afwerpt. Vanaf 1992, toen voor het eerst sprake was van een bescheiden winst, bevinden de resultaten zich in een stijgende lijn. De recent vrijgegeven cijfers over het afgelopen jaar spreken in dit verband duidelijke taal. De Rotterdamse luchthaven telde in 1994 355.341 passagiers. Verreweg het beste resultaat sinds 1973. Bij de luchtvracht bedroeg de stijging maar liefst 60 procent. Er werd 5.441.398 kilo gevlogen, terwijl ook nog een 20 miljoen kilo per truck werd vervoerd. De netto-winst voor Rotterdam Airport bedroeg een miljoen gulden

Wondolleck schrijft deze aansprekende resulaten toe aan het feit dat Rotterdam Airport erin slaagt zich steeds sterker op de markt te profileren. Er is een forse stijging van produkten van en naar het Westland waarneembaar; een deel van de Belgische markt verschuift ten gunste van Rotterdam, terwijl de opleving van de economie eveneens gunstig voor Zestienhoven uitpakt. Ook is er een toename van het vervoer naar en van de Baltische staten en de GOS-landen. ,,Dat betekent dus dat we groeien door activiteiten die hier de laatste jaren zijn ontplooid. In 1995 zie ik die positieve tendens doorzetten.”

Positieve signalen

Wondolleck geeft toe dat gebrek aan zekerheid een knellende factor is voor zijn luchthaven. ,,Maar we hebben daarmee leren leven. Als exploitant zeg ik: hier en nu is er vraag; hier en nu is er aanbod. De faciliteiten zijn er en binnen de bestaande marges benutten we die. Gelukkig zijn er tal van expediteurs en verladers die het volste vertrouwen hebben in de toekomst van de luchthaven. Goed voorbeeld daarvan is de realisatie van ons nieuwe vrachtcentrum. Partijen hebben zoveel behoefte aan dergelijke faciliteiten en het marktperspectief is dermate gunstig, dat ik daarvan veel verwacht. Een groot deel van het pand is al verhuurd. Met name voor een aantal kleinere bedrijven is het interessant dat ze ook ruimte kunnen huren. Daardoor hoeft de huidige situatie geen belemmering te zijn om op een dergelijk project in te tekenen. Dat er genoeg partijen zijn die in deze ontwikkelingen stappen, geeft aan dat er vertrouwen is op een goede afloop.” Een positief signaal kreeg Wondolleck ook van Avia Presto (AP), dat zeer recent heeft besloten te starten met de aanleg van een nieuw eigen gebouw. Toch ziet het totale plaatje er niet honderd procent rooskleurig uit. Mede wegens de onzekere situatie verlieten expediteurs als Air Express, MSAS en Circle Freight de luchthaven om op het industrieterrein Noord-West aan de andere kant van de Rijksweg kantoor te houden. Wondolleck betreurt deze gang van zaken. ,,Er waren nog genoeg alternatieven geweest. De praktijk wijst uit dat de meeste bedrijven die ‘iets’ willen en met ons om de tafel gaan zitten, eruit komen. Dat resulteert altijd in een concreet plan. Het allerbelangrijkste is of er voldoende marktperspectief is om een dergelijke ontwikkeling te dragen. Een bedrijf als Faravia bouwt een nieuw bedrijfspand, dat vermoedelijk eind februari wordt opgeleverd. Ook dat vormt weer een bewijs dat het bedrijfsleven voldoende vertrouwen in ons heeft. Natuurlijk maakt de politiek het er voor ons allemaal niet gemakkelijker op. Dat we toch vooruitgang boeken, geeft eens te meer aan hoeveel mogelijkheden Rotterdam Airport wel heeft.” Er ligt nu een Integraal Plan Noordrand Rotterdam dat voorziet in een verplaatsing van Rotterdam Airport. Er is een reservering voor gemaakt in de begroting van de Rijksoverheid. Eerder stemde de gemeenteraad van Rotterdam in met een verdere ontwikkeling van het plan. Maar of het ooit zover komt is nog steeds onduidelijk. Alle opties zijn open

Kleinschaligheid

Otto Hartung, general manager van Van Ommeren Air, is een van de velen die de specifieke mogelijkheden van Zestienhoven benadrukken. ,,Voor mij heeft een luchthaven als Rotterdam Airport wel degelijk toekomst. Perishables kunnen door verladers rechtstreeks op Rotterdam Airport worden aangeleverd en zonder al te veel tijdverlies getruckt naar Brussel, Parijs en Frankfort. Rotterdam Airport biedt vooral tijdwinst voor de regionale bedrijven. Er is niet of nauwelijks wachttijd. Dat is het voordeel van de kleinschaligheid. Auto’s kunnen van Bleiswijk binnen het uur weer terug zijn. Zouden ze naar Schiphol rijden, dan zou dat al gauw drie uur kosten. Als Rotterdam Airport zou moeten sluiten, is de kans groot dat het vrachtverkeer op Schiphol totaal vast komt te staan. Nu kan hier de druk een beetje van de ketel worden gehaald. Door de beperkte schaal gaat het er hier allemaal wat gemoedelijker aan toe. Een chauffeur brengt een lading, geeft z’n papieren af en kan vervolgens naar de loods toegaan om uit te laden. Dat sluit allemaal naadloos op elkaar aan, waardoor een soort pendeldienst kan ontstaan. Op Schiphol moet zo’n man altijd wachten tot de papieren zijn gecontroleerd, voordat hij kan uitladen.” Heel wat ondernemers vinden op z’n zachtst gezegd dat de overheid nogal gemakkelijk omspringt met hun belangen. Zo liet Wim van Noortwijk, president-directeur van Kopcke International, een van de grote maritieme dienstverleners in de Rotterdamse haven, weten dat hij zijn bedrijf naar Antwerpen verhuist als het vliegveld dicht moet

Voor Van Noortwijk ligt de zaak heel duidelijk. Zijn bedrijf (1500 werknemers, goed voor een jaaromzet van een half miljard gulden) kan niet bestaan zonder snelle luchtverbindingen met de andere grote Europese steden. Uitwijken naar Schiphol of Lelystad kost hem te veel tijd. Volgens Van Noortwijk gaat het argument dat binnenkort de Hoge Snelheids Trein voor tijdwinst gaat zorgen niet op. Het treindenken als alternatief voor de zakenreiziger rekent hij tot de categorie ‘politieke dagdromerij’

De woorden van Van Noortwijk trokken ook internationaal de aandacht. ‘The European’ besteedde uitgebreid aandacht aan de problematiek rond Zestienhoven. Van Noortwijk wil waarschuwen nu het nog kan. Er wordt volgens hem veel te snel gedacht dat het met de sluiting van Zestienhoven wel niet zo’n vaart zal lopen. ,,Als eenmaal de ambtelijke molen gaat draaien, zou het wel eens te laat kunnen zijn.” Van Noortwijk blijkt niet alleen te staan. ,,Mijn uitspraken zijn met applaus begroet door het voltallige zakenleven van Rotterdam en omstreken. Het gaat namelijk om veel meer dan Rotterdam Airport alleen. Als de plannen om de luchthaven te sluiten worden doorgezet, werkt dat sterk door in de internationale concurrentiepositie van Nederland. Door de toenemende concurrentie uit de EG en Oost-Europa is slagvaardigheid vereist. Als Rotterdam Airport wordt gesloten, staat de concurrentie te juichen.”

Rug toekeren

Algemeen directeur J. Reijnierse van Van Hecke, Nederlands grootste cateraar, zijn deze woorden uit het hart gegrepen. Sterker nog, eind dit jaar besluit hij of hij Rotterdam als vestigingsplaats de rug zal toekeren. ,,Zonder luchthaven heeft Rotterdam wat mij betreft weinig toekomst. Onlangs hebben we in Hoofddorp een nieuw regiokantoor geopend. We zouden wel eens kunnen overwegen daarheen te verhuizen. Rotterdam kan zich eenvoudig niet permitteren de luchthaven te sluiten. Als men daartoe werkelijk zou overgaan, zouden de kwalijke gevolgen in de toekomst niet te overzien zijn.” Reijnierse: ,,Zo’n besluit mist iedere realiteitszin. Men kijkt kennelijk niet hoe het er verder in Europa aan toegaat. Als een gebied zich in economisch opzicht wil ontwikkelen, is een luchthaven een onmisbare schakel. Er zit bovendien iets heel tegenstrijdigs in de plannen van het Rotterdamse gemeentebestuur. Toen Zestienhoven nog door de gemeente Rotterdam werd gemanaged leverde het jarenlang verlies op. Nu het als Rotterdam Airport een professioneel management heeft zit het weer in de plus.” Rijnierse voegt eraan toe dat de toekomst van Rotterdam Airport ‘hevig leeft’ onder de grote ondernemers uit Rotterdam en omgeving. ,,Wat dat betreft zouden de grote gebruikers van Rotterdam Airport zich wel eens wat steviger mogen uiten in de media. Ik zou dat zelfs toejuichen. Tegenover het milieuverhaal van de tegenstanders hebben wij een belangrijk verhaal te vertellen over de werkgelegenheid. Sterker nog: het gaat hier om de continuiteit van Rotterdam als een van de belangrijkste havensteden ter wereld.”

Dierentuinen

En zo dreigt het absurde beeld dat in het Europa van de toekomst iedere havenstad van enige betekenis haar eigen vliegveld heeft, maar dat de grootste haven van de wereld moet afwachten wat de politiek met haar voor heeft. Internationaal is er dan ook een tendens waarneembaar van toenemende investeringen in lokale luchthavens. Zo heeft Bremen onlangs 30 miljoen mark geinvesteerd in de aanleg van twee vliegvelden. Zo liggen in een qua grootte vergelijkbaar land als Denemarken liefst twintig luchthavens in de directe omgeving van belangrijke steden

Ook in de voormalige DDR ziet men het belang van het luchtverkeer in. Zo werd meteen het herstel ter hand genomen van de krakkemikkige vliegvelden in steden als Leipzig en Halle om de regio er in economisch opzicht weer bovenop te brengen. Van Noortwijk ziet een steeds kleiner wordend Europa, waar de concurrentie harder wordt en waarin Nederland z’n slagvaardigheid dreigt te verliezen

Wondolleck: ,,Voor Rotterdam is een goed geexploiteerde luchthaven in de omgeving van de stad een must. Wij hebben vorig jaar een miljard omzet gehaald. Het is natuurlijk onzin daar ineens een streep door te zetten. Rotterdam Airport heeft zich bewezen als een suprastructurele voorziening van groot belang. Dus moet daar ook serieus mee worden omgesprongen. Iedere stad met de potentie en ambitie van Rotterdam heeft een eigen luchthaven. Wie dat weg doet, speelt met de belangen van de bewoners van de stad.” Wondolleck wijst er nog eens nadrukkelijk op dat er 1650 mensen direct werk hebben op Rotterdam Airport, terwijl dat aantal indirect zo’n 3500 bedraagt. En dat voor een stad met een percentage werklozen dat boven het landelijk gemiddelde ligt. Ik denk dat het een utopie is om in deze maatschappij iedereen enthousiast te maken voor een bepaald idee. Dat geldt zowel voor luchthavens, als voor dierentuinen of wat voor welk initiatief dan ook. Er is altijd wel een groep mensen die ‘tegen’ is. Ik kan ook best begrip opbrengen voor die mensen, die uit milieu-overwegingen voor het sluiten van Airport Rotterdam zijn. Iets anders is of ze daar nu in het belang van de stad erg veel mee opschieten. Daarom: als alle partijen de redelijkheid niet uit het oog verliezen moet die toekomst er zijn voor de luchthaven, moeten we tot consensus kunnen komen. Daarom denk ik voorlopig dat het in ieder geval het beste is dat we ons bestaansrecht bewijzen door een succesvolle exploitatie neer te zetten.”

Foto: Directeur Ronald Wondolleck van Rotterdam Airport: ,,Een deel van de Belgische markt verschuift ten gunste van Rotterdam.” (Foto: John de Pater)

Foto: In 1994 steeg het vrachtaanbod op Zestienhoven met zestig procent. (Foto: Ben Wind)

JOOP BROMET

Directeur Ronald Wondolleck van Rotterdam Airport: ,,Een deel van de Belgische markt verschuift ten gunste van Rotterdam.” (Foto: John de Pater)

In 1994 steeg het vrachtaanbod op Zestienhoven met zestig procent. (Foto: Ben Wind)

ROTTERDAM AIRPORT GROEIT TEGEN VERDRUKKING IN; Uittocht ondernemers dreigt als Zestienhoven verdwijnt | NT

ROTTERDAM AIRPORT GROEIT TEGEN VERDRUKKING IN; Uittocht ondernemers dreigt als Zestienhoven verdwijnt

Rotterdam Airport verraste onlangs met uitstekende jaarcijfers. Toch is de gemeente van mening dat de luchthaven moet verdwijnen. Hoewel velen denken dat het zo’n vaart niet zal lopen, is een deel van het bedrijfsleven ongerust. Het sluiten van Rotterdam Airport zou wel eens verregaande gevolgen kunnen hebben.

In het buitenland begrijpen ze er weinig van. Terwijl overal in Europa (haven)steden hun uiterste best doen de transportmogelijkheden uit te breiden, hangt sluiting van Rotterdam Airport nog steeds als een zwaard van Damocles boven de luchthaven. Voor wethouder Hans Kombrink van de Partij van de Arbeid is het zonneklaar: het vliegveld moet dicht. Hij wenst op deze plek drieduizend woningen te bouwen. Dat zijn stadgenoten daar in veel gevallen anders over denken, bewijst een recente enquete van het weekblad Maasstad. Daaruit bleek dat maar liefst 78% van de ondervraagden zich positief uitliet over een eigen vliegveld

Betrokkenen bij de luchthaven zien zonder uitzondering veel toekomst voor Rotterdam Airport. Ook op vrachtgebied. Dat blijkt wel uit de reacties van een groot aantal luchtvaartmaatschappijen, expediteurs en verladers. Zo verwoordt Adriaan Buskens van Muller Air Freight de mening van velen als hij zegt: ,,Vanaf 1972 worden er al sombere verhalen over Rotterdam Airport verteld. Daar zijn we wel aan gewend. De praktijk heeft steeds bewezen dat het allemaal nogal meevalt. Rotterdam Airport heeft zich meer dan staande kunnen houden. Het vervult een uiterst belangrijke functie in deze regio. En dat moet zo blijven. Als ik kijk naar ons eigen bedrijf, dan zie ik dat we onze omzet nog steeds kunnen verhogen. Ik zie niet in waarom daar in de toekomst verandering in zal komen. Als de politiek met z’n poten van Rotterdam Airport afblijft, zie ik de eerste twintig jaar nog zeer zonnig in. Daarna wordt het toch koffiedik kijken”

Optimisme

Zelfs de dit jaar te verschijnen nota RELUS (over de regionale luchthavens in Nederland), waarin prioriteit wordt toegekend aan Maastricht als vrachtluchthaven, kan het Rotterdamse optimisme nauwelijks drukken. Zo stelt Ronald Wondolleck, directeur Rotterdam Airport: ,,Maastricht heeft een excellente vrachtluchthaven. Daar wil ik m’n collega’s graag mee complimenteren. Maar dat neemt niet weg dat Rotterdam Airport de beste mogelijkheden biedt als we praten over vracht in relatie tot de activiteiten in deze regio. Het is van vitaal belang voor het bedrijfsleven in deze omgeving. Natuurlijk zou ik het plezierig vinden als we wat meer wind in de rug zouden hebben. Het enige wat wij kunnen doen is om er binnen de bestaande mogelijkheden het allerbeste van te maken.” Wondolleck constateert dat de luchthaven de afgelopen jaren een revitaliseringsproces doormaakt, dat als duidelijk z’n vruchten afwerpt. Vanaf 1992, toen voor het eerst sprake was van een bescheiden winst, bevinden de resultaten zich in een stijgende lijn. De recent vrijgegeven cijfers over het afgelopen jaar spreken in dit verband duidelijke taal. De Rotterdamse luchthaven telde in 1994 355.341 passagiers. Verreweg het beste resultaat sinds 1973. Bij de luchtvracht bedroeg de stijging maar liefst 60 procent. Er werd 5.441.398 kilo gevlogen, terwijl ook nog een 20 miljoen kilo per truck werd vervoerd. De netto-winst voor Rotterdam Airport bedroeg een miljoen gulden

Wondolleck schrijft deze aansprekende resulaten toe aan het feit dat Rotterdam Airport erin slaagt zich steeds sterker op de markt te profileren. Er is een forse stijging van produkten van en naar het Westland waarneembaar; een deel van de Belgische markt verschuift ten gunste van Rotterdam, terwijl de opleving van de economie eveneens gunstig voor Zestienhoven uitpakt. Ook is er een toename van het vervoer naar en van de Baltische staten en de GOS-landen. ,,Dat betekent dus dat we groeien door activiteiten die hier de laatste jaren zijn ontplooid. In 1995 zie ik die positieve tendens doorzetten.”

Positieve signalen

Wondolleck geeft toe dat gebrek aan zekerheid een knellende factor is voor zijn luchthaven. ,,Maar we hebben daarmee leren leven. Als exploitant zeg ik: hier en nu is er vraag; hier en nu is er aanbod. De faciliteiten zijn er en binnen de bestaande marges benutten we die. Gelukkig zijn er tal van expediteurs en verladers die het volste vertrouwen hebben in de toekomst van de luchthaven. Goed voorbeeld daarvan is de realisatie van ons nieuwe vrachtcentrum. Partijen hebben zoveel behoefte aan dergelijke faciliteiten en het marktperspectief is dermate gunstig, dat ik daarvan veel verwacht. Een groot deel van het pand is al verhuurd. Met name voor een aantal kleinere bedrijven is het interessant dat ze ook ruimte kunnen huren. Daardoor hoeft de huidige situatie geen belemmering te zijn om op een dergelijk project in te tekenen. Dat er genoeg partijen zijn die in deze ontwikkelingen stappen, geeft aan dat er vertrouwen is op een goede afloop.” Een positief signaal kreeg Wondolleck ook van Avia Presto (AP), dat zeer recent heeft besloten te starten met de aanleg van een nieuw eigen gebouw. Toch ziet het totale plaatje er niet honderd procent rooskleurig uit. Mede wegens de onzekere situatie verlieten expediteurs als Air Express, MSAS en Circle Freight de luchthaven om op het industrieterrein Noord-West aan de andere kant van de Rijksweg kantoor te houden. Wondolleck betreurt deze gang van zaken. ,,Er waren nog genoeg alternatieven geweest. De praktijk wijst uit dat de meeste bedrijven die ‘iets’ willen en met ons om de tafel gaan zitten, eruit komen. Dat resulteert altijd in een concreet plan. Het allerbelangrijkste is of er voldoende marktperspectief is om een dergelijke ontwikkeling te dragen. Een bedrijf als Faravia bouwt een nieuw bedrijfspand, dat vermoedelijk eind februari wordt opgeleverd. Ook dat vormt weer een bewijs dat het bedrijfsleven voldoende vertrouwen in ons heeft. Natuurlijk maakt de politiek het er voor ons allemaal niet gemakkelijker op. Dat we toch vooruitgang boeken, geeft eens te meer aan hoeveel mogelijkheden Rotterdam Airport wel heeft.” Er ligt nu een Integraal Plan Noordrand Rotterdam dat voorziet in een verplaatsing van Rotterdam Airport. Er is een reservering voor gemaakt in de begroting van de Rijksoverheid. Eerder stemde de gemeenteraad van Rotterdam in met een verdere ontwikkeling van het plan. Maar of het ooit zover komt is nog steeds onduidelijk. Alle opties zijn open

Kleinschaligheid

Otto Hartung, general manager van Van Ommeren Air, is een van de velen die de specifieke mogelijkheden van Zestienhoven benadrukken. ,,Voor mij heeft een luchthaven als Rotterdam Airport wel degelijk toekomst. Perishables kunnen door verladers rechtstreeks op Rotterdam Airport worden aangeleverd en zonder al te veel tijdverlies getruckt naar Brussel, Parijs en Frankfort. Rotterdam Airport biedt vooral tijdwinst voor de regionale bedrijven. Er is niet of nauwelijks wachttijd. Dat is het voordeel van de kleinschaligheid. Auto’s kunnen van Bleiswijk binnen het uur weer terug zijn. Zouden ze naar Schiphol rijden, dan zou dat al gauw drie uur kosten. Als Rotterdam Airport zou moeten sluiten, is de kans groot dat het vrachtverkeer op Schiphol totaal vast komt te staan. Nu kan hier de druk een beetje van de ketel worden gehaald. Door de beperkte schaal gaat het er hier allemaal wat gemoedelijker aan toe. Een chauffeur brengt een lading, geeft z’n papieren af en kan vervolgens naar de loods toegaan om uit te laden. Dat sluit allemaal naadloos op elkaar aan, waardoor een soort pendeldienst kan ontstaan. Op Schiphol moet zo’n man altijd wachten tot de papieren zijn gecontroleerd, voordat hij kan uitladen.” Heel wat ondernemers vinden op z’n zachtst gezegd dat de overheid nogal gemakkelijk omspringt met hun belangen. Zo liet Wim van Noortwijk, president-directeur van Kopcke International, een van de grote maritieme dienstverleners in de Rotterdamse haven, weten dat hij zijn bedrijf naar Antwerpen verhuist als het vliegveld dicht moet

Voor Van Noortwijk ligt de zaak heel duidelijk. Zijn bedrijf (1500 werknemers, goed voor een jaaromzet van een half miljard gulden) kan niet bestaan zonder snelle luchtverbindingen met de andere grote Europese steden. Uitwijken naar Schiphol of Lelystad kost hem te veel tijd. Volgens Van Noortwijk gaat het argument dat binnenkort de Hoge Snelheids Trein voor tijdwinst gaat zorgen niet op. Het treindenken als alternatief voor de zakenreiziger rekent hij tot de categorie ‘politieke dagdromerij’

De woorden van Van Noortwijk trokken ook internationaal de aandacht. ‘The European’ besteedde uitgebreid aandacht aan de problematiek rond Zestienhoven. Van Noortwijk wil waarschuwen nu het nog kan. Er wordt volgens hem veel te snel gedacht dat het met de sluiting van Zestienhoven wel niet zo’n vaart zal lopen. ,,Als eenmaal de ambtelijke molen gaat draaien, zou het wel eens te laat kunnen zijn.” Van Noortwijk blijkt niet alleen te staan. ,,Mijn uitspraken zijn met applaus begroet door het voltallige zakenleven van Rotterdam en omstreken. Het gaat namelijk om veel meer dan Rotterdam Airport alleen. Als de plannen om de luchthaven te sluiten worden doorgezet, werkt dat sterk door in de internationale concurrentiepositie van Nederland. Door de toenemende concurrentie uit de EG en Oost-Europa is slagvaardigheid vereist. Als Rotterdam Airport wordt gesloten, staat de concurrentie te juichen.”

Rug toekeren

Algemeen directeur J. Reijnierse van Van Hecke, Nederlands grootste cateraar, zijn deze woorden uit het hart gegrepen. Sterker nog, eind dit jaar besluit hij of hij Rotterdam als vestigingsplaats de rug zal toekeren. ,,Zonder luchthaven heeft Rotterdam wat mij betreft weinig toekomst. Onlangs hebben we in Hoofddorp een nieuw regiokantoor geopend. We zouden wel eens kunnen overwegen daarheen te verhuizen. Rotterdam kan zich eenvoudig niet permitteren de luchthaven te sluiten. Als men daartoe werkelijk zou overgaan, zouden de kwalijke gevolgen in de toekomst niet te overzien zijn.” Reijnierse: ,,Zo’n besluit mist iedere realiteitszin. Men kijkt kennelijk niet hoe het er verder in Europa aan toegaat. Als een gebied zich in economisch opzicht wil ontwikkelen, is een luchthaven een onmisbare schakel. Er zit bovendien iets heel tegenstrijdigs in de plannen van het Rotterdamse gemeentebestuur. Toen Zestienhoven nog door de gemeente Rotterdam werd gemanaged leverde het jarenlang verlies op. Nu het als Rotterdam Airport een professioneel management heeft zit het weer in de plus.” Rijnierse voegt eraan toe dat de toekomst van Rotterdam Airport ‘hevig leeft’ onder de grote ondernemers uit Rotterdam en omgeving. ,,Wat dat betreft zouden de grote gebruikers van Rotterdam Airport zich wel eens wat steviger mogen uiten in de media. Ik zou dat zelfs toejuichen. Tegenover het milieuverhaal van de tegenstanders hebben wij een belangrijk verhaal te vertellen over de werkgelegenheid. Sterker nog: het gaat hier om de continuiteit van Rotterdam als een van de belangrijkste havensteden ter wereld.”

Dierentuinen

En zo dreigt het absurde beeld dat in het Europa van de toekomst iedere havenstad van enige betekenis haar eigen vliegveld heeft, maar dat de grootste haven van de wereld moet afwachten wat de politiek met haar voor heeft. Internationaal is er dan ook een tendens waarneembaar van toenemende investeringen in lokale luchthavens. Zo heeft Bremen onlangs 30 miljoen mark geinvesteerd in de aanleg van twee vliegvelden. Zo liggen in een qua grootte vergelijkbaar land als Denemarken liefst twintig luchthavens in de directe omgeving van belangrijke steden

Ook in de voormalige DDR ziet men het belang van het luchtverkeer in. Zo werd meteen het herstel ter hand genomen van de krakkemikkige vliegvelden in steden als Leipzig en Halle om de regio er in economisch opzicht weer bovenop te brengen. Van Noortwijk ziet een steeds kleiner wordend Europa, waar de concurrentie harder wordt en waarin Nederland z’n slagvaardigheid dreigt te verliezen

Wondolleck: ,,Voor Rotterdam is een goed geexploiteerde luchthaven in de omgeving van de stad een must. Wij hebben vorig jaar een miljard omzet gehaald. Het is natuurlijk onzin daar ineens een streep door te zetten. Rotterdam Airport heeft zich bewezen als een suprastructurele voorziening van groot belang. Dus moet daar ook serieus mee worden omgesprongen. Iedere stad met de potentie en ambitie van Rotterdam heeft een eigen luchthaven. Wie dat weg doet, speelt met de belangen van de bewoners van de stad.” Wondolleck wijst er nog eens nadrukkelijk op dat er 1650 mensen direct werk hebben op Rotterdam Airport, terwijl dat aantal indirect zo’n 3500 bedraagt. En dat voor een stad met een percentage werklozen dat boven het landelijk gemiddelde ligt. Ik denk dat het een utopie is om in deze maatschappij iedereen enthousiast te maken voor een bepaald idee. Dat geldt zowel voor luchthavens, als voor dierentuinen of wat voor welk initiatief dan ook. Er is altijd wel een groep mensen die ‘tegen’ is. Ik kan ook best begrip opbrengen voor die mensen, die uit milieu-overwegingen voor het sluiten van Airport Rotterdam zijn. Iets anders is of ze daar nu in het belang van de stad erg veel mee opschieten. Daarom: als alle partijen de redelijkheid niet uit het oog verliezen moet die toekomst er zijn voor de luchthaven, moeten we tot consensus kunnen komen. Daarom denk ik voorlopig dat het in ieder geval het beste is dat we ons bestaansrecht bewijzen door een succesvolle exploitatie neer te zetten.”

Foto: Directeur Ronald Wondolleck van Rotterdam Airport: ,,Een deel van de Belgische markt verschuift ten gunste van Rotterdam.” (Foto: John de Pater)

Foto: In 1994 steeg het vrachtaanbod op Zestienhoven met zestig procent. (Foto: Ben Wind)

JOOP BROMET

Directeur Ronald Wondolleck van Rotterdam Airport: ,,Een deel van de Belgische markt verschuift ten gunste van Rotterdam.” (Foto: John de Pater)

In 1994 steeg het vrachtaanbod op Zestienhoven met zestig procent. (Foto: Ben Wind)