De Marokkaanse haven Tanger Med, die in 2017 het tienjarig jubileum vierde, zette de groei van het afgelopen jaar ook in het eerste halfjaar van 2018 voort. Niet alle sectoren lieten echter winst zien. De beide containerterminals TC1 en TC2 van Tanger Med 1 sloegen 1,66 miljoen teu over.

Dit komt neer op een stijging van 7% in vergelijking met de eerste zes maanden van 2017. De ro/ro-overslag van nieuwe auto’s pluste zelfs 18%, om uit te komen op 252.194 eenheden. De ferry-haven wikkelde 185.052 vrachtwagens af, een stijging van 14%. Alleen bij de overslag van olieproducten was een daling zichtbaar van 15%. De haven wist in dat segment 2,9 miljoen ton over te slaan.

Koning Mohamed VI opende op 29 juli 2007 officieel Tanger Med. De vorst nam niet alleen persoonlijk het initiatief voor de bouw van de haven, maar ondersteunde dit ook met fondsen uit zijn privé-vermogen. De geografische positie van de haven, die gemeten naar overslagvolume na Durban de tweede haven van het continent is, kan haast niet beter zijn. De terminals liggen recht tegenover de ‘rots’ van Gibraltar en ongeveer 100.000 vrachtschepen passeren jaarlijks de nauwe doorvaart naar de Middellandse Zee.

Het leek daarom logisch precies hier een diepzeehaven aan te leggen waar grote schepen op hun weg tussen Azië en Europa een stop kunnen maken en die als hub kan dienen voor containers die naar andere havens in het Middellandse Zeegebied of naar de westkust van Afrika moeten. Feeders nemen die transporten voor hun rekening.

Vijftigste plaats

De bouw van de haven begon in 2003 en kostte omgerekend 8 miljoen euro. De helft daarvan kwam van staatswege, de rest van private investeerders. Op dit moment staat Tanger Med op de vijftigste plaats van de wereldwijde ranglijst van containerhavens.

De overslagcapaciteit van 3 miljoen teu per jaar is al sinds 2014 volledig benut en in 2009 begonnen de bouwwerkzaamheden voor de uitbreiding van het complex, en de aanleg van Tanger Med 2. Aan het eind van dit jaar moet een eerste deel van dit uitbreidingsproject in bedrijf genomen worden, terwijl eind 2019 de hele nieuwe terminal klaar moet zijn.

Op het moment dat Tanger Med 2 klaar is bedraagt de capaciteit van de haven 9.000.000 teu, een verdrievoudiging dus. Door deze uitbreiding moet Tanger Med zich in 2030 in de top-20 van de wereldwijde containerhaven-ranglijst scharen. Maersk-dochter APM Terminals is de operator van TC1 en TC2, de beide containerterminals van Tanger Med 1.

De onderneming werkt daarbij samen met een consortium waartoe ook de Franse rederij CMA CGM behoort. Ook voor de eerste uitbreidingsfase van Tanger Med 2 kreeg APMT een concessie van 25 jaar. Het gaat daarbij om een terminal met 1.600 meter kade en een optie voor nog eens 400 meter. Als ‘tegenprestatie’ moest APMT wel 900 miljoen dollar investeren in het project.

Het uitgeven van de concessie voor de tweede uitbouwfase van Tanger Med 2, bestaande uit 800 meter kade en ook hier een optie voor nog eens 400 meter, verliep met hindernissen. Verschillende internationale ondernemingen hadden interesse, maar trokken zich terug tijdens de financiële crisis. Uiteindelijk is het de Marokkaanse firma Marsa Maroc die deze faciliteit gaat uitbaten.

40% van het totale overslagvolume van Tanger Med 1 gaat naar, of komt van, 37 Afrikaanse havens. De veerhaven, die vooral wordt gebruikt door schepen die vrachtwagens vervoeren, beschikt over acht bruggen om wagens van en naar het schip te laten rijden. De meeste veerboten gaan naar de nabijgelegen Spaanse haven Algeciras, maar ook naar andere havens in het Middellandse Zeegebied.

Zee-autoweg

Eind vorig jaar nam CMA CGM ‘zee-autowegen’ in de vorm van drie ro/ro-schepen in gebruik. Deze ‘Morocco Express’, zoals de rederij de dienst doopte, doet tussen Marseille en Tanger verschillende havens aan in de regio.

Een dienst verbindt drie maal per week Marseille, Tanger Med en Casablanca, een tweede vaart twee keer per week tussen Marseille, Genua en Tanger Med, terwijl de derde, overigens slechts tussen november en april, tussen Marseille en Tanger Med de Zuid-Franse haven Port-Vendres bezoekt. Deze drie verbindingen zorgen, zo meldt de rederij, voor een CO2-reductie van 40% omdat de routes traditioneel volledig met vrachtwagens dwars door Spanje worden bereden.

Tanger Med is meer dan een haven. TMSA Holding, de havenautoriteit in Tanger, treedt ook op bij het ontwikkelen van logistieke activiteiten. Tot het havenareaal hoort ook een business-park van 1600 hectare voor industrie en logistiek waarop zich tot dusver al ongeveer 750 ondernemingen met een totale jaaromzet van 5,5 miljard euro vestigden.

Omdat dit gebied inmiddels bijna volgebouwd is, heeft de regering besloten dat TMSA met 3400 hectare mag uitbreiden. Autofabrikant Renault is een van de ondernemingen die actief zijn in deze haven. Jaarlijks rollen hier 300.000 Dacia’s van de band.