De wereldwijde economische afhankelijkheid van de drie grote containerallianties is groot. Het is dan ook niet verwonderlijk dat de ladingeigenaren vermoeden dat de rederijen misbruik van de situatie maken.

De containertarieven van Azië naar Noordwest-Europa zijn inmiddels vertienvoudigd en er is sprake van een oligopolie. Om de tarieven weer te laten normaliseren, helpt het niet dat er in diverse havens volop congestie is ontstaan. Daardoor is de capaciteit van de internationale lijnvaartvloot, hoewel er meer schepen worden ingezet, toch gedaald. Voor de haven van Los Angeles liggen maar liefst negentig schepen te wachten op een plekje aan de kade. Maar ook de havens in West-Europa kunnen de ladingstromen nauwelijks bolwerken.

Als voornaamste reden voor de congestie wordt gewezen naar het ‘bullwhip-effect’, veroorzaakt door de coronacrisis en de inhaalvraag. Toch hebben de verladers terecht grote twijfels bij de enorme tariefexplosie in de containervaart en de bijbehorende monsterwinsten van de rederijen. Zeker nu blijkt dat de rederijen deze monsterwinsten inzetten om andere partijen in de logistieke keten op te kopen. Zoals Maersk, dat deze week de overname van luchtvrachtexpediteur Senator aankondigde.

Met een bomvolle oorlogskas van 150 tot 200 miljard winst op jaarbasis kunnen de rederijen, die van Brussel weliswaar mogen samenwerken ‘als het ten goede komt aan de verladende sector’, een agressieve overnamestrategie ontplooien waarbij ze de hele logistieke markt opkopen. Zo heeft Maersk vorig jaar al laten weten zich te gaan richten op ‘verticale logistieke integratie’. Nu de lijnvaart zich ontplooit tot winstmachine, is dat niet alleen een schrikbeeld voor menig verlader, maar ook voor de expediteurs. Zodra de rederijen hun monsterwinsten gebruiken om ook op andere borden gaan schaken, zou de Europese Commissie direct opnieuw moeten bekijken of een vrije markt met gezonde concurrentie nog wel gegarandeerd blijft.

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een gratis proefabonnement af

Bekijk de aanbieding