Vijf jaar geleden fuseerden het Nederlandse Zeeland Sea Ports (Vlissingen en Terneuzen) en het Havenbedrijf Gent tot één haven. North Sea Port werd de nieuwe merknaam van de 60-kilometer-lange grensoverschrijdende haven.

Bij een toelichting op de jaarcijfers noemt havendirecteur Daan Schalck de groei van 2022 ‘opmerkelijk’. De haven heeft de laatste vijf jaar immers te kampen gehad met Brexit, coronajaren en het afgelopen jaar ook met de impact van de oorlog in Oekraïne en de energiecrisis. Wat de goederenoverslag per zeevaart betreft, noteert North Sea Port een groei van 7%, nog eens 3% bovenop wat in het vorige recordjaar (2019) werd geschreven.

Droge bulk

North Sea Port is van oudsher een bulkhaven. Droge bulk is ook in 2022 goed voor meer dan de helft van de goederenoverslag via zeevaart, namelijk 54% (wat gelijk staat aan 39,9 miljoen ton, +10% tegenover 2021). De groei zat onder meer bij oliehoudende zaden, ruw ijzer, meststoffen en steenkool (+32%) waarvoor omwille van de EU-sancties voor de oorlog Oekraïne-Rusland extra voorraden werden aangelegd. De overslag van graan nam af.

Schalck maakt de kanttekening dat er in het afgelopen jaar onder invloed van de sancties tegen Rusland veel voorraden zijn opgebouwd. ’We zien dat veel bedrijven hun voorraden maximaal opbouwden voordat sancties omwille van de oorlog in Oekraïne werden ingevoerd. Na het tweede kwartaal zien we de ladingstromen vanuit die hoek echt opdrogen. Het is dus niet te verwachten dat 2023 opnieuw een recordjaar zal worden, maar dat we dan een teruggang naar de gemiddelden zullen zien.’

Bananen als breakbulk

De vloeibare bulk is in 2022 goed voor een aandeel van 24% van alle havenactiviteiten (17,6 miljoen ton, wat staat voor een plus van 5%). De stijging was vooral te noteren bij de overslag van biodiesel, diesel, vloeibare meststoffen en kerosine.

Containers nemen 3% van de overslag via zeevaart in. Dit is het enige segment waar NSP een daling noteert: -9% tot 230.000 teu. ‘We zijn geen containerhaven’, zegt Schalck. ‘En wat er in containers hier binnenkomt, is met name fruit. Die ladingstroom zijn we niet kwijt. Dit is vanwege de scherpe prijzen en capaciteitstekorten in de containervaart verplaatst. Bananen worden nu in dozen als breakbulk vervoerd.’

Breakbulk staat voor een aandeel van 14%. De cijfers: 10 miljoen aan overslag, ook hier komt de stijging uit op 5%. De stijging is te zien bij de overslag van staalplaten en dus bananen.

Het segment ro/ro neemt 5% van de activiteiten in van North Sea Port. In 2022 was het 3,7 miljoen ton,  wat een groei is van 2%. Vooral het vervoer van auto’s zorgde voor de toename. Het aandeel van trailers bleef gelijk.

Uitgedrukt naar goederensoorten ziet North Sea Port een toename bij de vaste minerale brandstoffen, waaronder steenkool, alsook petroleum en petroleumproducten, producten van de metaalindustrie, ruwe mineralen en bouwmaterialen, meststoffen, voertuigen en machines. Een status quo is er te noteren bij landbouwproducten, voedingsproducten, ertsen en metaalresiduen en chemische producten.

VS op eerste plek

Rusland is niet langer de belangrijkste handelspartner wat betreft de goederenoverslag via zeevaart, ook niet met de voorraadopbouw die voor de invoering van sancties heeft plaatsgevonden. Met een krimp van 15% (-0,9 miljoen ton, totaal 5,4 miljoen ton) als gevolg van de EU-sancties komt het op de tweede plaats, na de Verenigde Staten die een groei van 27% kennen (+1,3 miljoen ton, totaal 6,3 miljoen ton, met name in landbouwproducten). Groot-Brittannië neemt de derde plaats in (+4%, +0,2 miljoen ton, totaal 5,2 miljoen ton) gevolgd door Brazilië en Canada.

De handel met Oekraïne is gehalveerd, hier kwamen voorheen met name landbouwproducten vandaan. Omwille van de zoektocht van bedrijven naar andere markten neemt de handel met Canada (+31%), Australië (+123%), Algerije (+42%) en Duitsland (+42%) scherp toe.

Records voor de binnenvaart

De binnenvaartoverslag kende in 2022 een nieuw record: 64,5 miljoen ton, een stijging van 7%. Opvallend is dat het vervoer van ro/ro met binnenvaartschepen sterk stijgt tot 0,5 miljoen ton. Ook de overslag van breakbulk via binnenvaart neemt spectaculair toe (+40%, +1 miljoen ton). De overslag van vloeibare bulk groeit (+19%, +5,5 miljoen ton) eveneens. Droge bulk krimpt (-9%; -2,2 miljoen ton) net zoals het vervoer van containers (-9%, -0,2 miljoen ton).

Het recordjaar voor de overslag via binnenvaart staat niet alleen. Maar liefst 58% van het vervoer tussen de haven en het Europese achterland gaat in alle windrichtingen via de binnenwateren.

Met een overslag via zeevaart van 73,6 miljoen ton en via binnenvaart van 64,5 miljoen ton registreert North Sea Port in 2022 een totale overslag van 138,1 miljoen ton tegenover 129,1 miljoen ton in 2021. Dat maakt 9 miljoen ton meer dus. In 2021 was er ook al een stijging met ruim 10 miljoen ton (in vergelijking met 2020).

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een abonnement af

Start abonnement