Belgisch-Nederlandse Havendag: ‘Havens schipperen met ruimte’

Lees hier het liveblog terug

Lees hier het liveblog terug van de Belgisch-Nederlandse Havendag, die donderdag in Amsterdam is gehouden. Ontdek de kracht van grensoverschrijdende samenwerking en nieuwste ontwikkelingen binnen energietransitie met oog op de duurzame toekomst van de haven. We duiken in onderwerpen zoals waterstof en chemische industrie.

16.10 uur: ‘Er is meer dat ons bindt, dan ons scheidt’, zo opent Boudewijn Siemons, ceo Port of Rotterdam het afsluitende panelgesprek waar ook Koen Overtoom, ceo Port of Amsterdam, Guy Janssens, ccao Port of Antwerp-Bruges aan deelnemen.

‘Zorg dat we de industrie hier houden. Niet alleen vanuit commercieel oogpunt, maar ook vanuit geopolitiek oogpunt. Denk maar aan de toevoer van grondstoffen, daarvoor willen we niet te veel afhankelijk’, denkt Siemons. ‘Behalve een Green deal is men in Europees verband eigenlijk het sluiten van een Industrial deal vergeten’, vindt Janssens.

Volgens Overtoom zou er veel vanuit gezamenlijkheid moeten worden opgelost. In het geval van Port of Amsterdam bijvoorbeeld in samenwerking met Tata en de inzet van de fysieke ruimte van haven en Tata. De beschikbaarheid (of beter gezegd: de schaarste) van de ruimte is overigens bij alledrie de havens een probleem. ‘Niet alleen fysieke ruimte, maar ook geluidsruimte of ruimte voor defensie en woningbouw’, aldus Siemons.

Dat waterstof een belangrijke rol gaat spelen in de energietransitie, is wel duidelijk, zo blijkt tijdens dit panelgesprek. ‘We moeten zorgen dat de waterstofmarkt zo snel mogelijk worden opgeschaald. Dat moeten wij als havenbedrijven kunnen faciliteren’, denkt Siemons. ‘We kunnen met de energietransitie niet wachten tot de weg is geplaveid, want daar is de tijd te kort voor.’

‘Ammoniak lijkt voor ons wat ingewikkelder, omdat we dichter bij de stad zitten, maar daarover praten we zeker met elkaar’, stelt Overtoom.

15.30 uur: Gijsbrecht Gunter, directie Yara Sluiskil, heeft drie ammoniakfabrieken: goed voor 9 miljoen ton waterstof.

15.20 uur:  Indra Vonck, professor aan de universiteit van Brussel, zet nog eens op een rijtje waarom samenwerking echt een noodzaak is. ‘Om alle uitdagingen, zoals duurzaamheid , beperkte demografische groei, meer regionaal, minder globaal en energietransitie, het hoofd te kunnen bieden, moeten we nauwer samenwerken’, denkt hij.

Indra Vonck pleit voor meer havensamenwerking.

15.10 uur: ‘Wie wordt er ook waste transformer’, vraagt Coen Bakker, marketingmanager van The Waste Transformers aan de zaal. De waste transformer biedt namelijk een oplossing voor afval en genereert energie.

‘Ons voedselsysteem is verantwoordelijk voor 30 procent van het mondiale broeikasgas’, houdt Bakker de zaal voor. ‘Er zijn oplossingen voor al dat afval: een waste transformer, daarmee maak je van al dat afval weer energie.’ Die waste transformer staat bijvoorbeeld al bij Ikea in Haarlem, de Arena in Amsterdam, maar het bedrijf gaat er ook mee naar Afrika, waar de waste transformer zorgt voor energie van een ziekenhuis.

Gebruik je afval om in energie op te zetten, aldus Coen Bakker van de Waste Transformers.

15.00 uur: ‘Waterstof is zeker een belangrijke bouwsteen, maar het is maar een stukje van de puzzel. Waterstof gaat niet alles doen’, meent Wim Raaijen, hoofdredacteur Industrielinqs, in een gesprek met Bart  Pal, hoofdredacteur Nieuwsblad Transport.

13.oo uur:  ‘Electrolysers zijn duur, door schaalvergroting en het delen van kennis kunnen die kosten de komende jaren dalen’, vertelt Lennart van den Burg, clustermanager hydrogen van TNO. ‘Waterstof is geen doel, maar een middel om naar een zero emissie toekomst te gaan.’ De productiekosten van 1 KW liggen volgens de TNO studie tussen de 10 en 14 euro.

‘Door schaalvergroting zullen de productiekosten voor waterstof nog dalen’, zegt Lennart van der Burg van TNO.

12.50 uur: Frederik van Nuffel, technisch directeur Exmar, heeft onlangs met zijn bedrijf een investering van 300 miljoen euro gedaan in vier tankers met ammoniakaandrijving.

Exmar investeerde recent 300 miljoen in vier ammoniakaangedreven tankers.

12.35 uur: ‘De energietransitie hangt steeds meer samen met grondstoffentransitie. De vraag is natuurlijk: wat is nodig om die energietransitie goed te kunnen realiseren’, zegt Marlies Sikkens, directeur Smart Port, in gesprek met Koen Dejaeger, hoofdredacteur Flows. ‘Er zijn nog wel wat systeemvragen op te lossen: wat gaat Europa betekenen, welke rol gaan de VS en China spelen in de toekomst. Dat heeft allemaal consequenties voor de beschikbaarheid van grondstoffen. Belangrijke vraag is hoe onze havens zich daarin moeten positioneren. Wat in ieder geval nodig lijkt, is flexibiliteit en leg niet al je eieren in een mandje leggen, maar hou alle alternatieven open.’

‘Ruimte is een grote uitdaging, zowel de fysieke ruimte als ruimte op de energienetwerken. Circulariteit gaat ook andere eisen stellen aan de ruimte, maar denk ook aan de groene ruimte’, zegt Sikkens.

‘Wat hebben we nodig om de markt op gang te brengen?’, vraagt Marlies Sikken zich af.

12.16 uur: ‘Mede door de geopolitieke crisis staan investeringsbeslissingen onder druk. Daar maken wij ons zorgen over als haven’, zegt Maarten den Dekker, chief sustainability officer North Sea Port. ‘Meer Europese regie is nodig om wet- en regelgeving op orde krijgen en nieuwe partnerschappen aan te kunnen gaan.’

‘Geef de havens de ruimte voor activiteiten waar havens voor bestaan’, stelt hij. ‘Denk bijvoorbeeld aan de stikstofruimte; het wordt tijd dat het nieuwe kabinet daar wat aan gaat doen. En, de netcongestie wordt een serieuze een barricade. Daar moeten oplossingen voor komen. Samen met de industrie hebben havens de opdracht om onze impact duidelijk te maken voor het publiek zodat we meer ruimte krijgen voor groene groei.’

‘Geef havens de ruimte’, zegt Maarten den Dekker van NSP.

11.05 uur: Onder leiding van Koen Dejaeger, hoofdredacteur Flows, een panelgesprek ‘Havens in Hydrogen’ met Nancy de Groof, vice president Cluster Belgium Advario, Gilles Decan, programmamanager Hydrogen Port of Antwerp-Bruges en Bert Weever, directeur Graansloot Port of Zwolle.

Uit het gesprek blijkt dat er nogal wat uitdagingen zijn om een pioniersrol te vervullen in waterstof. ‘De huidige regelgeving is niet altijd toereikend, de overheid doet z’n best, maar het gaat langzaam. Belangrijkste is natuurlijk dat ook de politiek een keuze maakt, zodat je voor de lange termijn investeringsbeslissingen kan nemen. Alleen het verkrijgen van de vergunning kost de nodige tijd en lange adem’, vertelt Weever, die een pendeldienst Kampen-Rotterdam wil opzetten op waterstof. ‘De relatief hoge vervoerskosten van waterstof zijn een uitdaging en liggen nu gemiddeld 60 procent hoger dan scheepsvervoer op conventionele brandstoffen.’

‘Iedereen in de keten moet elkaar nog goed weten te vinden om waterstof een positieve push te geven’, denkt Decan. Ook De Groof stelt dat de ontwikkeling van waterstofprojecten alleen goed van de grond kunnen komen in samenwerking met andere partijen. En: een heikel punt zijn de vergunningsprocedures die nu vaak te lang duren. Iets dat niet alleen in Nederland, maar ook in Belgie en Duitsland speelt.

Het panelgesprek focuste op het pakken van de pioniersrol in de waterstofmarkt.

10.45 uur: Diederick Luijten, vice president Hydrogen Energy & Mobility Air Liquide, gaat verder in op waterstof. ‘De markt komt langzaam op gang; waterstof gaat absoluut een grote rol spelen. 22 procent van de energiebehoefte gaat straks ingevuld worden door waterstof,’ stelt Luijten, die meldt dat het bedrijf behalve voor wegtransport ook proeven doet in de luchtvaart. ‘Veel bedrijven wachten af en kijken eerst wat anderen doen, maar gelukkig zijn er pioniers die de eerste stap durven te zetten. De honger vanuit de markt is groot. We willen soms harder dan we technisch kunnen.’

Als voorbeeld noemt hij: straddle carriers op waterstof in de haven van Antwerpen, maar ook het project Rh2ine waarbij diesel is vervangen door waterstof en het consortium HyTrucks. ‘De beschikbaarheid aan trucks is nog niet optimaal, maar dit zit er zeker aan te komen.’

‘En let op: de Olympische vlam in Parijs brandt straks op waterstof’, vertelt hij.

‘De waterstofmarkt komt maar langzaam op gang’, zegt Diederick Luijten van Hydrogen Energy & Mobility bij Air Liquide

10.40 uur: Jos Boere, mt-lid van KWR, gaat dieper in op innovaties en techniek rondom waterstof. ‘Transport van waterstof is goedkoper dan elektriciteit transport’, meldt hij. ‘Het transport van waterstof is veel kostbaarder dan fossiele brandstoffen; dat is een gegeven.’

Jos Boere van Allied Waters spreekt over de toepassingen van waterstof.

10.30 uur: Koen Overtoom, ceo Port of Amsterdam. ‘Er zit een grens aan wat je met innovatie kan oplossen’, stelt Overtoom, die bijvoorbeeld vertelt in gesprek te zijn met Tata om te onderzoeken wat ze voor elkaar kunnen betekenen.

Koen Overtoom is blij dat de Belgisch-Nederlandse Havendag dit jaar in Amsterdam plaatsvindt.

10.oo uur: Koen Dejaeger, hoofdredacteur Flows en dagvoorzitter Reinier van den Berg, voormalig RTL-weerman trappen de Belgisch-Nederlandse Havendag 2024 af. Samenwerking is een belangrijke rode draad voor vandaag.

Neerslagextremen kunnen, volgens Van den Berg voortaan wel 9 keer vaker voorkomen dan voorheen, zo begint de voormalig weerman zijn verhaal. ‘We moeten voorbereid zijn op extreem weer, zoals heftige buien’, waarschuwt hij. ‘Hoogwater kan tot problemen leiden. Denk maar aan de waterstanden in de rivieren.’

De klimaatverandering zien we echt heel duidelijk en moeten we ons op aanpassen. En dus moeten we ons beter beschermen tegen hoog water, denkt hij. De andere kant is dat we ons ook moeten beschermen tegen te laag en te weinig water. ‘De garantie van goed drinkwater wordt in de toekomst een uitdaging,’ aldus Van den Berg.

9.30 uur: Nog even en we gaan beginnen

Belgisch-Nederlandse Havendag: ‘Havens schipperen met ruimte’ | NT

Belgisch-Nederlandse Havendag: ‘Havens schipperen met ruimte’

Lees hier het liveblog terug

Lees hier het liveblog terug van de Belgisch-Nederlandse Havendag, die donderdag in Amsterdam is gehouden. Ontdek de kracht van grensoverschrijdende samenwerking en nieuwste ontwikkelingen binnen energietransitie met oog op de duurzame toekomst van de haven. We duiken in onderwerpen zoals waterstof en chemische industrie.

16.10 uur: ‘Er is meer dat ons bindt, dan ons scheidt’, zo opent Boudewijn Siemons, ceo Port of Rotterdam het afsluitende panelgesprek waar ook Koen Overtoom, ceo Port of Amsterdam, Guy Janssens, ccao Port of Antwerp-Bruges aan deelnemen.

‘Zorg dat we de industrie hier houden. Niet alleen vanuit commercieel oogpunt, maar ook vanuit geopolitiek oogpunt. Denk maar aan de toevoer van grondstoffen, daarvoor willen we niet te veel afhankelijk’, denkt Siemons. ‘Behalve een Green deal is men in Europees verband eigenlijk het sluiten van een Industrial deal vergeten’, vindt Janssens.

Volgens Overtoom zou er veel vanuit gezamenlijkheid moeten worden opgelost. In het geval van Port of Amsterdam bijvoorbeeld in samenwerking met Tata en de inzet van de fysieke ruimte van haven en Tata. De beschikbaarheid (of beter gezegd: de schaarste) van de ruimte is overigens bij alledrie de havens een probleem. ‘Niet alleen fysieke ruimte, maar ook geluidsruimte of ruimte voor defensie en woningbouw’, aldus Siemons.

Dat waterstof een belangrijke rol gaat spelen in de energietransitie, is wel duidelijk, zo blijkt tijdens dit panelgesprek. ‘We moeten zorgen dat de waterstofmarkt zo snel mogelijk worden opgeschaald. Dat moeten wij als havenbedrijven kunnen faciliteren’, denkt Siemons. ‘We kunnen met de energietransitie niet wachten tot de weg is geplaveid, want daar is de tijd te kort voor.’

‘Ammoniak lijkt voor ons wat ingewikkelder, omdat we dichter bij de stad zitten, maar daarover praten we zeker met elkaar’, stelt Overtoom.

15.30 uur: Gijsbrecht Gunter, directie Yara Sluiskil, heeft drie ammoniakfabrieken: goed voor 9 miljoen ton waterstof.

15.20 uur:  Indra Vonck, professor aan de universiteit van Brussel, zet nog eens op een rijtje waarom samenwerking echt een noodzaak is. ‘Om alle uitdagingen, zoals duurzaamheid , beperkte demografische groei, meer regionaal, minder globaal en energietransitie, het hoofd te kunnen bieden, moeten we nauwer samenwerken’, denkt hij.

Indra Vonck pleit voor meer havensamenwerking.

15.10 uur: ‘Wie wordt er ook waste transformer’, vraagt Coen Bakker, marketingmanager van The Waste Transformers aan de zaal. De waste transformer biedt namelijk een oplossing voor afval en genereert energie.

‘Ons voedselsysteem is verantwoordelijk voor 30 procent van het mondiale broeikasgas’, houdt Bakker de zaal voor. ‘Er zijn oplossingen voor al dat afval: een waste transformer, daarmee maak je van al dat afval weer energie.’ Die waste transformer staat bijvoorbeeld al bij Ikea in Haarlem, de Arena in Amsterdam, maar het bedrijf gaat er ook mee naar Afrika, waar de waste transformer zorgt voor energie van een ziekenhuis.

Gebruik je afval om in energie op te zetten, aldus Coen Bakker van de Waste Transformers.

15.00 uur: ‘Waterstof is zeker een belangrijke bouwsteen, maar het is maar een stukje van de puzzel. Waterstof gaat niet alles doen’, meent Wim Raaijen, hoofdredacteur Industrielinqs, in een gesprek met Bart  Pal, hoofdredacteur Nieuwsblad Transport.

13.oo uur:  ‘Electrolysers zijn duur, door schaalvergroting en het delen van kennis kunnen die kosten de komende jaren dalen’, vertelt Lennart van den Burg, clustermanager hydrogen van TNO. ‘Waterstof is geen doel, maar een middel om naar een zero emissie toekomst te gaan.’ De productiekosten van 1 KW liggen volgens de TNO studie tussen de 10 en 14 euro.

‘Door schaalvergroting zullen de productiekosten voor waterstof nog dalen’, zegt Lennart van der Burg van TNO.

12.50 uur: Frederik van Nuffel, technisch directeur Exmar, heeft onlangs met zijn bedrijf een investering van 300 miljoen euro gedaan in vier tankers met ammoniakaandrijving.

Exmar investeerde recent 300 miljoen in vier ammoniakaangedreven tankers.

12.35 uur: ‘De energietransitie hangt steeds meer samen met grondstoffentransitie. De vraag is natuurlijk: wat is nodig om die energietransitie goed te kunnen realiseren’, zegt Marlies Sikkens, directeur Smart Port, in gesprek met Koen Dejaeger, hoofdredacteur Flows. ‘Er zijn nog wel wat systeemvragen op te lossen: wat gaat Europa betekenen, welke rol gaan de VS en China spelen in de toekomst. Dat heeft allemaal consequenties voor de beschikbaarheid van grondstoffen. Belangrijke vraag is hoe onze havens zich daarin moeten positioneren. Wat in ieder geval nodig lijkt, is flexibiliteit en leg niet al je eieren in een mandje leggen, maar hou alle alternatieven open.’

‘Ruimte is een grote uitdaging, zowel de fysieke ruimte als ruimte op de energienetwerken. Circulariteit gaat ook andere eisen stellen aan de ruimte, maar denk ook aan de groene ruimte’, zegt Sikkens.

‘Wat hebben we nodig om de markt op gang te brengen?’, vraagt Marlies Sikken zich af.

12.16 uur: ‘Mede door de geopolitieke crisis staan investeringsbeslissingen onder druk. Daar maken wij ons zorgen over als haven’, zegt Maarten den Dekker, chief sustainability officer North Sea Port. ‘Meer Europese regie is nodig om wet- en regelgeving op orde krijgen en nieuwe partnerschappen aan te kunnen gaan.’

‘Geef de havens de ruimte voor activiteiten waar havens voor bestaan’, stelt hij. ‘Denk bijvoorbeeld aan de stikstofruimte; het wordt tijd dat het nieuwe kabinet daar wat aan gaat doen. En, de netcongestie wordt een serieuze een barricade. Daar moeten oplossingen voor komen. Samen met de industrie hebben havens de opdracht om onze impact duidelijk te maken voor het publiek zodat we meer ruimte krijgen voor groene groei.’

‘Geef havens de ruimte’, zegt Maarten den Dekker van NSP.

11.05 uur: Onder leiding van Koen Dejaeger, hoofdredacteur Flows, een panelgesprek ‘Havens in Hydrogen’ met Nancy de Groof, vice president Cluster Belgium Advario, Gilles Decan, programmamanager Hydrogen Port of Antwerp-Bruges en Bert Weever, directeur Graansloot Port of Zwolle.

Uit het gesprek blijkt dat er nogal wat uitdagingen zijn om een pioniersrol te vervullen in waterstof. ‘De huidige regelgeving is niet altijd toereikend, de overheid doet z’n best, maar het gaat langzaam. Belangrijkste is natuurlijk dat ook de politiek een keuze maakt, zodat je voor de lange termijn investeringsbeslissingen kan nemen. Alleen het verkrijgen van de vergunning kost de nodige tijd en lange adem’, vertelt Weever, die een pendeldienst Kampen-Rotterdam wil opzetten op waterstof. ‘De relatief hoge vervoerskosten van waterstof zijn een uitdaging en liggen nu gemiddeld 60 procent hoger dan scheepsvervoer op conventionele brandstoffen.’

‘Iedereen in de keten moet elkaar nog goed weten te vinden om waterstof een positieve push te geven’, denkt Decan. Ook De Groof stelt dat de ontwikkeling van waterstofprojecten alleen goed van de grond kunnen komen in samenwerking met andere partijen. En: een heikel punt zijn de vergunningsprocedures die nu vaak te lang duren. Iets dat niet alleen in Nederland, maar ook in Belgie en Duitsland speelt.

Het panelgesprek focuste op het pakken van de pioniersrol in de waterstofmarkt.

10.45 uur: Diederick Luijten, vice president Hydrogen Energy & Mobility Air Liquide, gaat verder in op waterstof. ‘De markt komt langzaam op gang; waterstof gaat absoluut een grote rol spelen. 22 procent van de energiebehoefte gaat straks ingevuld worden door waterstof,’ stelt Luijten, die meldt dat het bedrijf behalve voor wegtransport ook proeven doet in de luchtvaart. ‘Veel bedrijven wachten af en kijken eerst wat anderen doen, maar gelukkig zijn er pioniers die de eerste stap durven te zetten. De honger vanuit de markt is groot. We willen soms harder dan we technisch kunnen.’

Als voorbeeld noemt hij: straddle carriers op waterstof in de haven van Antwerpen, maar ook het project Rh2ine waarbij diesel is vervangen door waterstof en het consortium HyTrucks. ‘De beschikbaarheid aan trucks is nog niet optimaal, maar dit zit er zeker aan te komen.’

‘En let op: de Olympische vlam in Parijs brandt straks op waterstof’, vertelt hij.

‘De waterstofmarkt komt maar langzaam op gang’, zegt Diederick Luijten van Hydrogen Energy & Mobility bij Air Liquide

10.40 uur: Jos Boere, mt-lid van KWR, gaat dieper in op innovaties en techniek rondom waterstof. ‘Transport van waterstof is goedkoper dan elektriciteit transport’, meldt hij. ‘Het transport van waterstof is veel kostbaarder dan fossiele brandstoffen; dat is een gegeven.’

Jos Boere van Allied Waters spreekt over de toepassingen van waterstof.

10.30 uur: Koen Overtoom, ceo Port of Amsterdam. ‘Er zit een grens aan wat je met innovatie kan oplossen’, stelt Overtoom, die bijvoorbeeld vertelt in gesprek te zijn met Tata om te onderzoeken wat ze voor elkaar kunnen betekenen.

Koen Overtoom is blij dat de Belgisch-Nederlandse Havendag dit jaar in Amsterdam plaatsvindt.

10.oo uur: Koen Dejaeger, hoofdredacteur Flows en dagvoorzitter Reinier van den Berg, voormalig RTL-weerman trappen de Belgisch-Nederlandse Havendag 2024 af. Samenwerking is een belangrijke rode draad voor vandaag.

Neerslagextremen kunnen, volgens Van den Berg voortaan wel 9 keer vaker voorkomen dan voorheen, zo begint de voormalig weerman zijn verhaal. ‘We moeten voorbereid zijn op extreem weer, zoals heftige buien’, waarschuwt hij. ‘Hoogwater kan tot problemen leiden. Denk maar aan de waterstanden in de rivieren.’

De klimaatverandering zien we echt heel duidelijk en moeten we ons op aanpassen. En dus moeten we ons beter beschermen tegen hoog water, denkt hij. De andere kant is dat we ons ook moeten beschermen tegen te laag en te weinig water. ‘De garantie van goed drinkwater wordt in de toekomst een uitdaging,’ aldus Van den Berg.

9.30 uur: Nog even en we gaan beginnen