Met 439 stemmen voor, 157 tegen en 32 onthoudingen schaarde een ruime meerderheid van de EU-parlementariërs zich dit keer achter de hervormingsplannen voor het Europese systeem voor emissiehandel ETS. Eerder deze maand verwierp een meerderheid de voorstellen nog.

Voor de scheepvaart beteken de plannen dat er een heffing komt op verstookte brandstof. De taks geldt voor alle reizen tussen havens binnen de EU en voor de helft van een reis tussen een EU-land en een bestemming daarbuiten.

Ocean Fund

Volgens rapporteur Peter Liese, die het voorstel uiteindelijk door het parlement wist te loodsen, markeert het compromis de eerste keer dat de scheepvaart te maken krijgt met stevige Europese milieuwetgeving. Wel wijst hij op het belang van de terugsluis van de opbrengst naar de sector. Driekwart van de opbrengsten van de heffing, die richting de tien miljard euro per jaar kunnen gaan, moeten terugvloeien naar een zogenoemd Ocean Fund, dat geoormerkt is voor modernisering van de vloot en haveninfrastructuur.

Ook de brandstoftaks voor het wegvervoer is onderdeel van het compromis. De uitbreiding van de emissiehandel naar het wegtransport en gebouwen, het zogenoemde ETS II, gaat als het aan het Europese Parlement ligt in eerste instantie alleen gelden voor commerciële gebruikers. Daarmee gaat het beroepsgoederenvervoer extra betalen voor brandstof, maar personenauto’s niet. Volgens het parlement zouden particulieren vanaf 2029 alsnog onder de taks moeten gaan vallen.

‘Geschokt’

De internationale transportkoepel IRU zegt ‘geschokt’ te zijn dat het parlement alsnog zijn fiat heeft gegeven aan de ETS-plannen. ‘De sector vreest voor hogere kosten zonder dat het iets oplevert en zonder realistische kans om over te stappen op zero-emissievoertuigen’, stelt de organisatie.

De IRU wijst op de recente afzwakking van de plannen voor een Europese laad- en tankinfrastructuur door de lidstaten. ‘Die laat zien dat verduurzaming geen prioriteit heeft in de EU-landen, waardoor de taks geen werking heeft als prikkel voor transportondernemers.’

Eerder konden de fracties in het EU-parlement het nog niet eens worden over de ETS-hervorming. Struikelblokken waren toen vooral de CO2-belasting aan de grens op import uit derde landen en de gratis emissierechten voor de zware industrie. Op 8 juni stemde het parlement daarom nog tegen de plannen.

Afzwakking

Het onderhandelingsresultaat betekent een forse afzwakking van de oorspronkelijke plannen van de Europese Commissie, onderdeel van het klimaatpakket ‘Fit for 55’. Volgens Liese geldt dat echter alleen voor de kortere termijn. Op lange termijn zou het parlement juist ambitieuzer zijn dan klimaatcommissaris Frans Timmermans, waardoor de CO2-reductie in 2030 hoger uitvalt dan in het Commissievoorstel.

Het EU-Parlement gaat eind deze maand over de hervormingen onderhandelen met de lidstaten in de Europese Raad. Commentatoren verwachten een heuse ‘clash’. Een aantal lidstaten heeft zich al uitgesproken tegen de emissiehandel voor het wegtransport en ook het moment van invoering is nog onderwerp van verhitte discussies.

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een abonnement af

Start abonnement