Er lijkt in elk geval weer een sprankje hoop te zijn voor de mondiale vrachtpositie van Schiphol, dat vorig jaar profiteerde van een sterk gestegen aantal vrachtvluchten door de coronacrisis. De vrachtvliegtuigen waren vorig jaar weer koning op de grote mondiale luchthavens door het wegvallen van veel passagiersvluchten door de lockdowns. Dat zorgde er onder meer voor dat Schiphol’s concurrent London ­Heathrow, voor bijna 100% afhankelijk van belly-vracht, door het ijs zakte en uit de top 20 verdween.

Schiphol kreeg door het wegvallen van veel passagiersvluchten en daarmee van veel belly-capaciteit ook een flinke tik, maar kon dat grotendeels compenseren door meer vrachtvluchten (bijna 70% meer) af te wikkelen. Het wist daardoor de schade qua vrachtvolume beperkt te houden vergeleken met concurrenten als Dubai (-23,2%), Singapore (-23,3%) en Parijs (-16,9%). Kijkend naar de overige concurrentie in Europa valt op dat Frankfurt Airport (-8,5%) de volumeschade net als Schiphol beperkt wist te houden, met een vergelijkbaar verliespercentage. Frankfurt Airport eindigde met een volume van 1,91 miljoen ton op de 14e plek en was daarmee de eerste Europese luchthaven op de mondiale lijst. Schiphol volgde, met een half miljoen ton minder, op gepaste afstand en moest in Europa alleen nog Parijs Charles de Gaulle Airport (1,74 miljoen ton) voor laten gaan.

Koploper Memphis

Mondiaal spelen de drie Europese luchthavens op luchtvrachtgebied een ondergeschikte rol. De top 10 is een onderonsje tussen Aziatische en Noord-Amerikaanse luchthavens; de helft van de top 10 komt uit de VS. Memphis Airport (+6,7%), de thuisbasis van FedEx, nam de mondiale koppositie weer over van Hong Kong Airport (-7,1%). Memphis Airport is qua overslag grofweg 2,5 keer groter dan Schiphol, wat een beetje de krachtsverhoudingen aangeeft in de mondiale luchtvrachtmarkt.

Hong Kong Airport volgt met 4,46 miljoen ton, terwijl het Chinese Shanghai Airport met 3,7 miljoen ton (+1,4%) net als in 2019 de derde plek inneemt. Opvallend op de ACI-lijst is de groei van Anchorage Airport (Alaska), dat in 2020 met een plus van 15% opstoomde naar 3,1 miljoen ton, goed voor de 4e plek. Anchorage heeft die sterke groei vooral te danken aan transito-verkeer. De luchthavens van Los Angeles (+6,6%), Miami (+2,2) en Chicago (+13,9%) deden het op vrachtgebied ook niet slecht, blijkt uit de cijfers van ACI.

De 10 grootste vrachtluchthavens van de wereld wisten het vrachtvolume vorig jaar met 3% te verbeteren naar 30,6 miljoen ton. Dat is gezien het feit dat een kwart van de mondiale vrachtcapaciteit (belly) aan de grond is gebleven een opmerkelijke prestatie. De top 10 was daarmee goed voor grofweg 28% van de mondiale luchtvrachtoverslag. Het beeld verandert een beetje als naar de tonnages van alle luchthavens in de top 20 wordt gekeken. Dan is er sprake van een afname van de volumes met 3,6% naar iets minder dan 50 miljoen ton.

Schiphol dicht bij oud vrachtrecord

Schiphol koerst dit jaar af op het oude vrachtrecord van 1,75 miljoen ton uit 2017. Dat blijkt uit de vervoerscijfers van oktober. Die lieten een groei zien van 6,6% naar bijna 150.000 ton. Daarmee kwam Schiphol over de eerste tien maanden van dit jaar uit op 1,38 miljoen ton (+19%), en dat met november en december, altijd de drukste vrachtmaanden, nog te gaan.

De vervoerscijfers laten zien dat Schiphol qua vrachtvolume het pre-coronajaar 2019 zeker moet kunnen gaan verslaan.

Een punt van zorg voor dit jaar is wel het dalende aantal vrachtvluchten van de laatste maanden vergeleken met vorig jaar. Zo was er in oktober sprake van een afname van 5,6% naar iets meer dan 2000 vrachtvluchten. Over de eerste tien maanden van dit jaar was er nog wel een klein plusje van 5,6% naar 20.090 vrachtvluchten, maar met nog twee maanden met verdere dalingen te gaan, zal die groei snel verdwijnen.

Analisten brengen de recente afname van het aantal vrachtvluchten in verband met minder passagiersvluchten met alleen vracht aan boord. Die worden in de vervoersstatistieken van Schiphol opgevoerd als vrachtvluchten. De meeste vrachtafhandelaars op Schiphol weigeren momenteel met het oog op het nijpende personeelsgebrek en de vrachtcongestie op de luchthaven deze arbeidsintensieve ‘cargo-only’-vluchten af te handelen.

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een gratis proefabonnement af

Bekijk de aanbieding