De documentairemakers van de Amerikaanse TV-zender maakten met een onderwaterrobot nieuwe beelden van het op de bodem van de Oostzee liggende wrak en ontdekten daarbij in de scheepsromp een gat van vier meter dat nog nooit eerder gezien was.

Na onderzoek in het verleden werd als officiële oorzaak van de ramp vastgesteld, dat de boegdeur van het ferryschip door zware weersomstandigheden (storm) was weggeslagen. Toch zijn er altijd veel twijfels gebleven over wat er precies is voorgevallen. Het grote gat dat nu is ontdekt, duidt er volgens Kurm op dat de ‘Estonia’ in die fatale nacht in aanraking moet zijn gekomen met een ander vaartuig. En omdat het gat zit in een deel van de romp dat zich onder de waterlijn bevond, moet dat haast wel een onderzeeër zijn geweest, concludeert de oud-onderzoeker.

Door anderen is ook wel gesuggereerd dat het gat kan zijn ontstaan toen het schip op de zeebodem met een rots in aanraking kwam, maar volgens Kurm heeft het bewuste deel van de romp helemaal geen contact gehad met de bodem.

Zweden

Volgens Kurm kan een duikboot destijds tegen het ferryschip zijn gebotst, maar kan het ook andersom zijn gebeurd. Als oorsprong van de mogelijk bij de ramp betrokken onderzeeër denkt de Estse oud-onderzoeker niet aan de Russen, maar aan de Zweden. Zweden was in die periode in hetzelfde gebied bezig met militaire oefeningen, zegt hij. Opvallend is dat de Zweedse regering in het jaar 2000 Amerikaanse duikers uitdrukkelijk verbood om een duikonderzoek te doen naar het schip. De regering noemde daarbij grafrust als argument: het wrak wordt geëerbiedigd als rustplaats voor de vele slachtoffers die nooit geborgen konden worden.

Zweden, Finland en Estland hebben nu aangekondigd naar aanleiding van de nieuwe informatie van Discovery Channel samen nieuw onderzoek in te stellen. Ze beloven daarbij het wrak, vanwege die grafrust, zoveel mogelijk met rust te laten.

De ramp met de ‘Estonia’ was de grootste scheepsramp sinds de Tweede Wereldoorlog. De 32-jarige Nederlandse vrachtwagenchauffeur Tom de Klerk uit Kapelle was een van de dodelijke slachtoffers. Een andere Nederlandse vrachtwagenchauffeur behoorde tot de 137 overlevenden.

De Internationale Maritieme Organisatie voerde naar aanleiding van de ramp strengere eisen in voor de ro/ro-sector, die zeven jaar eerder ook al de ramp met de ‘Herald of Free Enterprise’ had meegemaakt.