Russian Railways staat ook op de sanctielijst. Wat betekent dat?

Het spoorbedrijf valt niet volledig onder de sancties, het is vooral een financiële beperking. Daardoor hebben ze beperkte toegang tot de financiële markten en kun je bijvoorbeeld niet meer in hun aandelen handelen. Er is geen sprake van een volledige bevriezing van activa. Daardoor is het vooralsnog mogelijk zaken te doen met Russian Railways.

Maar betalingen via Swift zijn toch geblokkeerd?

Dat moet wel even genuanceerd worden. Het blokkeren van Swift geldt alleen voor een beperkt aantal banken die al onder een asset freeze vielen. Dus er zijn nog andere banken beschikbaar die Russian Railways of andere partijen kunnen gebruiken. De huidige schatting is dat 70% van de Russische banken getroffen wordt, al is de definitieve lijst nog niet openbaar gemaakt. Dus het is nog onzeker of dit het geval blijft. De situatie is namelijk erg veranderlijk, daardoor kan het morgen alweer anders zijn. Maar vooralsnog kun je nog gewoon treinen via Rusland laten rijden en daarvoor betalen, als je maar rekening houdt met de al wel geldende beperkingen. Je moet dus wel de actuele situatie in de gaten blijven houden.

Hoe snel kan het veranderen?

Dagelijks. In de laatste 72 uur is de lijst met gesanctioneerde personen en entiteiten gegroeid naar zo’n 654 Russen en 52 Russische bedrijven. Als zij overwegende belangen of zeggenschap hebben in bedrijven waar je zaken mee wilt doen, dan kan het zijn dat het bedrijf wel onder de sancties valt. Dus het is belangrijk daar naar te kijken. Zo valt de ceo van Rosneft onder de sancties, daar mag je geen zaken meer mee doen. Maar zover ik weet is dat bij Russian Railways nog niet het geval. De havenautoriteit van Sebastopol op de Krim valt bijvoorbeeld wel onder de volledige asset freeze. Als je hen havengelden betaalt, ben je formeel wel in overtreding.

Hoe kun je dat controleren?

Er zijn openbare lijsten beschikbaar, bijvoorbeeld vanuit de Europese Unie. Maar die worden dagelijks bijgewerkt, dus zorg wel dat je dan over de meest recente lijst beschikt. Ook de Verenigde Staten hebben een eigen lijst die je kunt controleren. Het is moeilijk om alles bij te houden, maar wel belangrijk om compliant te blijven.

Kun je de sancties omzeilen door alternatieve routes te gebruiken?

Nee, het is verboden om sancties te omzeilen. Dat betekent dat als je eigenlijk zou kunnen weten dat een transport naar Rusland niet zou mogen volgens het huidige sanctieregime en je probeert een alternatief te vinden, dat dit dan ook verboden is.

China heeft de sancties niet overgenomen. Kun je dan nog wel via Chinese bedrijven zaken doen, ook als zij gebruik maken van Russische partijen die op de sanctielijst staan?

Als je een bedrijf runt, word je geacht de regels te kennen en te weten met wie je zaken doet. Als een Europese operator de sancties overtreedt, kan hij daarvoor aangeklaagd worden. Dat geldt niet alleen voor directe relaties, maar voor de hele supply chain. Dus als je Chinese tegenpartij zaken doet met partijen die op de lijst staan, ben ook jij daarvoor verantwoordelijk. Daarom is het belangrijk om goed te bekijken welke partijen allemaal betrokken zijn bij een transactie.

Hoe kunnen Scandinavische landen als Noorwegen nog importlading per trein binnen krijgen? Dat moet altijd via Rusland en de kans bestaat dat er ergens een sanctiepartij bij betrokken is.

Noorwegen hoeft de EU-sancties niet te volgen, al doen ze dat vaak wel. Maar het is nu nog te vroeg om daar duidelijkheid over te geven. Of EU-partijen betalingen verrichten die terechtkomen bij Russische partijen die onder de sancties vallen, is nu de belangrijkste zorg.

Voor veel Europese bedrijven is het nog helemaal niet duidelijk wat wel en niet mag.

Het ministerie van Buitenlandse Zaken en het ministerie van Financiën moeten bekendmaken welke sancties toegepast worden en hoe dat het bedrijfsleven zal raken. We zien dat de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO, red.) ook informatie publiceert. Maar de aankondigingen kunnen dagelijks veranderen.

Het klinkt alsof er de komende tijd nog veel werk is voor advocaten.

Ja, we helpen bedrijven compliant te zijn met alle regels en wetten. Het is niet toegestaan om bedrijven te helpen zaken te doen met partijen die onder de sancties vallen, al mag je natuurlijk juridische ondersteuning verlenen als er eenmaal een strafrechtelijk onderzoek is gestart. Onze taak is het om ervoor te zorgen dat iedereen binnen de regels zaken met elkaar kan doen zonder bang te hoeven zijn voor vervolging. Het is wel belangrijk dat je op voorhand due diligence uitvoert bij internationale transacties.

Kijk het webinar terug waarin onder meer Bennink toelichting geeft:

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een abonnement af

Start abonnement