De nieuwe spooraansluitingen zijn niet alleen noodzakelijk voor de continuïteit van de economische activiteiten, Infrabel en de regering willen ook dat het spoor aantrekkelijk is voor de bedrijven. Daarom blijven ze de komende jaren investeren in de verdere ontwikkeling van de spoorinfrastructuur. Door het gebruik van het spoor kunnen de bedrijven ook hun milieuscore verbeteren. Diverse certificaties, zoals Breeam, nemen het transport van gebruikte producten mee in hun berekeningen.

In het rangeerstation Gent Zeehaven worden twee lange sporen aangelegd. Dit station is – volgens Infrabel – met bijna zestig sporen dé logistieke draaischijf van de haven. Er komen en vertrekken goederentreinen, ze worden er (her)samengesteld en wanneer nodig worden hier ook elektrische en diesellocomotieven omgewisseld.

Langere sporen, langere treinen

In mei 2019 startte Infrabel er met het vernieuwen en ombouwen van een deel van de spoorinfrastructuur. Het rangeerstation bestaat uit drie sporenbundels (D, E en G). In bundel D worden nu twee sporen verlengd, zodat er in totaal drie lange sporen zijn (tot voor kort was er slechts één lang spoor). Deze verlengde sporen, die goederentreinen tot 750 meter kunnen ontvangen, stonden al een tijd hoog op de verlanglijst van de haven en de bedrijven die er activiteiten ontplooien.

Lange sporen zijn een belangrijke reden voor bedrijven om, voor hun transporten, voor het spoor te kiezen. Lange treinen zorgen er ook voor dat transportkosten kunnen dalen, zeker voor lange afstanden. Verder halen ze veel vrachtwagens van de weg. Daarom wil de federale regering sterk inzetten op de modal shift. Daarnaast zijn die lange sporen ook in lijn met wat Europa wil. Deze week zijn de werken voor de verlenging van de sporen afgerond en kunnen de treinen ze in gebruik nemen. ‘België heeft de ambitie om tegen 2030 het volume van het goederenspoorvervoer te verdubbelen’, stelt Alexander De Croo.

In Bundel D heeft Infrabel in totaal 23 nieuwe wissels (8 in 2022 en 15 in 2019) aangelegd, de sporen en dwarsliggers vernieuwd en de seininrichting en de bovenleiding gemoderniseerd. De totale investering in deze bundel bedraagt 7,4 miljoen euro (waarvan 1,2 miljoen uit de Belgische en Europese herstelplannen van de federale regering en overige middelen via overheidsdotatie en eerder toegekende Europese subsidies voor de verlenging van de sporen).

Bedrijven aansluiten

Daarnaast werkt Infrabel aan de vernieuwing van twee goederenlijnen en verschillende spooraansluitingen van bedrijven in het havengebied. In Wondelgem (L216) en Evergem (L217) in het havengebied ten westen van het Kanaal Gent-Terneuzen vernieuwt het twee industriële spoorlijnen langs de Ringvaart. Tegelijk worden ook de spooraansluitingen van verschillende bedrijven vernieuwd. Deze werken gingen in oktober 2021 van start en zullen klaar zijn in juli 2022.

Een van de betrokken bedrijven is Disteel, een dochter van ArcelorMittal in Wondelgem. Deze fabriek ontvangt dagelijks een goederentrein met stalen balken vanuit Luxemburg. Het verwerkt deze producten verder verwerkt en stuurt ze daarna naar grote industriële klanten en aannemers in de bouw. Zonder deze spooraansluiting lukt dit niet. Op weekbasis gaat het om zowat 1.000 ton staal, het equivalent van circa veertig vrachtwagens. Voor de spooraansluiting van dit bedrijf vernieuwde Infrabel de wissel, een overweg en 2,1 km spoor (spoorstaven en dwarsliggers).

In Evergem werden 4,3 km spoor, drie wissels en een overweg vernieuwd. Dankzij een investering van 3,8 miljoen euro (waarvan 2 miljoen euro via de Belgische en Europese herstelplannen en het overige geld via de overheidsdotatie) kunnen de verschillende erop aangesloten bedrijven – en mogelijke toekomstige klanten – hun activiteiten per spoor blijven voortzetten. Deze modernisering is erg belangrijk voor de bedrijven EOC (chemie en latexproducten) en TWZ (tankreiniging). Die zijn allebei aangesloten op het industriële spoor L217. EOC laat een van de hoofdbestanddelen om latex te maken uitsluitend via het spoor leveren. TWZ staat onder meer in voor het inwendig reinigen van spoorwagens. Daarvoor is een aansluiting op het spoorwegnet uiteraard onmisbaar.

Multimodale haven

De volgende jaren blijven Infrabel en de Belgische federale regering investeren in het Gentse havengebied. In oktober 2021 hebben ze hiervoor samen met North Sea Port Railconnect opgericht, een havenspoorteam met vertegenwoordigers van beide ondernemingen, om de klantgerichte spoorbehoeftes op korte, middellange en lange termijn in kaart te brengen. Railconnect moet ook een havenspecifieke toekomstvisie voor het spoor ontwikkelen. North Sea Port wil het aandeel goederenvervoer per spoor doen toenemen van 10% naar 15% om het vervoer tussen de haven en haar achterland te verduurzamen.

Om deze ambities te realiseren, wordt zowel aan het Kluizendok op de linkeroever van het Kanaal Gent-Terneuzen als aan het Mercatordok op de rechteroever de spoorinfrastructuur sterk uitgebreid. Beide sporenbundels krijgen lange sporen tot 750 meter. Daarnaast gaat Infrabel bestaande spooraansluitingen vernieuwen en voorzien in mogelijkheden tot nieuwe aansluitingen voor de bedrijven in het Gentse deel van het havengebied.

Met geld uit de Belgische en Europese herstelplannen zal Infrabel in de periode 2022-2024 in Vlaanderen 131,4 miljoen euro investeren. Het grootste deel van deze middelen gaat naar het goederenspoorvervoer en de havens van Antwerpen, Zeebrugge en Gent. Daarnaast is er 45,6 miljoen euro uitgetrokken voor investeringen in het goederenvervoer per spoor in Wallonië. Deze investeringen in de modal shift moeten het goederenvervoer per spoor te bevorderen en het aandeel van goederenvervoer op de trein bijna te verdubbelen, van de huidige 9% naar 16% tegen 2030.

Zwavelbeton

De werken zijn ook een opsteker voor het Belgische bedrijf De Bonte, dat dwarsliggers uit zwavelbeton maakt. Bij de productie van zwavelbeton wordt zwavel gebruikt, een afvalproduct uit de olie-industrie. Het productieproces ervan vergt beduidend minder energie dan voor traditioneel beton – op basis van cement – nodig is. Zwavelbeton moet voor het gieten worden verwarmd tot 140°C, terwijl voor cementfabricage een temperatuur van 1400°C is vereist. Verder is zwavelbeton een circulair materiaal, doordat het telkens opnieuw kan worden gesmolten. De grote opdracht van Infrabel – 25.000 dwarsliggers per jaar gedurende acht jaar – moet De Bonte een stevige basis bieden om ook op de internationale markt door te stoten.

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een abonnement af

Start abonnement