Wat voor verzekering heb je nodig op de Nieuwe Zijderoute?

Primair heb je gewoon een simpele goederentransportverzekering nodig. Wie precies het risico draagt is afhankelijk van de Incoterms, waarin de verkoopvoorwaarden en de risico overdracht geregeld worden. Daarin wordt precies vastgesteld wie waarvoor verantwoordelijk is. Hierin wordt dus ook bepaald wie op welk moment nog een bepaald risico draagt. Het kan zo zijn dat de Chinese verkoper het risico van het transport over het gehele traject voor zijn rekening neemt. Het kan ook zo zijn dat het zo geregeld is dat het risico en de kosten vanaf een bepaald moment bij de koper liggen.

Daarnaast speelt ook het oorlogs- en stakingsrisico. Het oorlogsrisico is eigenlijk niet te verzekeren voor zendingen over land. Voor zendingen over zee en door de lucht is dat risico wel verzekerbaar. De kans op een niet calculeerbare calamiteit zoals op land is daar vrij beperkt. Een schip dat zinkt kan door de verzekeringsmarkt wel gedragen worden. Maar als er een haven wordt gebombardeerd is dat een ander verhaal. Voor losse transporten kun je daarentegen wel risico op land inkopen bij hierin gespecialiseerde verzekeraars. Maar dan hebben we het over één los transport. Dus dan heb je niet het totale risico verzekerd. In Rusland zijn bombardementen natuurlijk niet zo zeer een gevaar, maar wat wel speelt is het risico op confiscatie door de overheid, hetgeen bij verzekeringen ook als een oorlogsrisico wordt beschouwd.

En wat zijn de risico’s voor de vervoerders?

De vervoerders hebben dezelfde mogelijkheden wat betreft verzekeringen als de verladers. Er zijn verschillende vervoerders die nog een route aanbieden vanuit China. Maar een vervoerder heeft eigenlijk altijd een beperkte aansprakelijkheid. In het geval van inbeslagneming is er al sprake van overmacht en is een vervoerder helemaal niet aansprakelijk. Als hij zijn trein slecht heeft onderhouden en er ontstaan problemen, dan heeft hij bijvoorbeeld wel een beperkte aansprakelijkheid. Maar de koper of de verkoper dragen dus, afhankelijk van de Incoterms, het grootste risico.

Hoe vaak komt het voor dat de risico’s bij de koper liggen?

Dat gebeurt steeds vaker. Dat heeft te maken met wat er een aantal jaren geleden met de Ever Given gebeurde. Heel veel ladingen aan boord van dat schip waren toen door de Chinezen verzekerd. En die hebben toen heel veel schades moeten uitbetalen. Toen hebben de verzekeraars aan hun klanten aangegeven het risico vaker bij de koper te willen leggen. Daardoor hebben we internationaal een verschuiving gezien van de Incoterms. Het risico kwam vaker bij de verlader in Europa te liggen.

Hoeveel animo is er nog om goederen te verzekeren op de Nieuwe Zijderoute door Rusland?

Vanuit Europees-Amerikaanse verzekeraars is er bijna geen animo. Je zou het bij een Nederlandse verzekeraar kunnen aanvragen, maar de kans dat je daarin slaagt acht ik momenteel niet heel groot. Er zijn in Nederland ongeveer 20 verzekeraars actief op het gebied van transportverzekeringen. Sommige verzekeraars willen nog wel eens, afhankelijk van de situatie, kijken of ze bereid zijn om het risico te dekken. Maar ik denk dat de helft op het moment helemaal niks meer met Rusland te maken wil hebben. Dat heeft enerzijds te maken met sancties, maar ook met het feit dat je allerlei problemen kunt krijgen met het betalingsverkeer. Als je een schade hebt in Rusland, is het lastig om geld die kant op te krijgen. Een expert benoemen in Rusland is eveneens een moeilijke taak. In China zie je de tegenovergestelde beweging. Ik heb te horen gekregen dat Chinese verzekeraars momenteel actief verzekeringen aan het aanbieden zijn aan Europese bedrijven. Terwijl Chinese bedrijven in het verleden alleen Chinese bedrijven verzekerden. Dat moet dan wel georganiseerd worden door een Chinese verkoper. Maar al met al zijn dat wel opties die er zijn. Daarnaast zijn er natuurlijk ook wel eens mensen die iets kopen en geen idee hebben hoe de goederen deze kant op komen. Als kopers het niet weten, proberen wij wel altijd te zorgen dat er nog een verzekeringsdekking is. Dat is anders dan iemand die bewust besluit om goederen door Rusland te vervoeren.

Zijn Nederlandse verzekeraars strenger geworden de afgelopen maanden?

Het wordt absoluut strenger. Je ziet een toename in het aantal internationaal opererende verzekeraars die het risico van Rusland, Oekraïne en Belarus niet willen verzekeren. Waar eerst alleen risico’s die verband hielden met Oekraïne werden uitgesloten, zie je het nu steeds verder gaan. Zoals dat alle risico’s die ook maar iets met Rusland te maken hebben uitgesloten worden door verzekeraars. En ik verwacht dat dat ook in de toekomst steeds verder zal gaan. Daarnaast zie je dat er ook nog heel wat grote handelsondernemingen en producenten zijn met een doorlopende verzekering Die zijn dan vaak voor twaalf maanden verzekerd. Die verzekeringen gaan dit jaar aflopen, waarna die partijen ook met de huidige situatie te maken gaan krijgen. Dan zou het goed kunnen dat je gaat zien dat de bedrijven die nu nog wel via Rusland gaan in de toekomst naar andere routes op zoek moeten gaan.

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een abonnement af

Start abonnement