De invoering stond gepland voor 2024. In een brief aan de Tweede Kamer rept Van Nieuwenhuizen nu over ‘vier jaar na afronding van de parlementaire behandeling’. Dat komt volgens TLN en eigenrijdersorganisatie Vern neer op 2027. Met het uitstel en daarmee het mislopen van 750 miljoen euro is volgens de koepelorganisatie het fundament weg onder de overgang waar de sector voor staat.

Met de invoering van een vrachtwagenheffing gaan binnenlandse en buitenlandse vrachtwagens betalen voor het gebruik van de Nederlandse wegen. De opbrengst uit de vrachtwagenheffing, in het huidige plannen goed voor ongeveer 250 miljoen euro per jaar, zal in overleg met de vervoerssector worden teruggesluisd voor innovatie en verduurzaming van de vervoerssector.

Zonder de heffingsinkomsten is het volgens TLN nog maar de vraag of doelstellingen die in het klimaatakkoord stonden, zoals het emissievrije vervoer in 30 tot 40 binnensteden, nog wel gehaald zullen worden. Het nieuwe kabinet moet volgens TLN dit gat zo snel mogelijk dichten.

Bestuurdersovereenkomst

De vraag is echter of dat op korte termijn gaat lukken. De demissionaire minister schuift besluitvorming over wetsvoorstel door naar een volgend kabinet, net als besluitvorming over het sluiten van een bestuursovereenkomst terugsluis. In die bestuursovereenkomst moeten met de drie sectorpartijen Evofenedex, TLN en Vern afspraken worden gemaakt over het inzetten van de netto-opbrengsten van de vrachtwagenheffing voor verduurzaming en innovatie van de vervoerssector.

Voorzitter Klaas de Waardt van de Vern noemt het ‘bijzonder jammer’ dat de terugsluis nu naar achteren is geschoven. ‘Als we de klimaatdoelstellingen willen halen, moeten we dat nu gaan doen. Met de invoering van de vrachtwagenheffing in 2027 komt de terugsluis van de opbrengsten als mosterd na de maaltijd.’

Evofenedex laat weten met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) in overleg te blijven om ook met de nieuwe minister afspraken te kunnen maken over de terugsluis van opbrengsten van de heffing. Daarnaast roept de organisatie het nieuwe kabinet op om werk te maken van invoering van een systeem van betalen naar gebruik voor iedereen.

Weer open

De invulling van de vrachtwagenheffing ligt sinds de val van het kabinet weer open. De plannen waren al bijna rond, met een gemiddeld tarief van 14,9 cent per kilometer, waarbij de betaalde heffingen zouden terugvloeien naar de verduurzaming van de sector. Politieke partijen zien nu waarschijnlijk kans om te tornen aan die voorwaarden. Zo staan GroenLinks en PvdA nu een tarief van 29 cent per kilometer voor. Regeringskandidaat D66 wil een tarief van 25 cent. De terugsluis staat minder ter discussie. VVD, CDA, D66 en Groenlinks willen allen de opbrengst van de heffing geheel of gedeeltelijk terug laten vloeien naar de sector.

Volgens TLN rijden er op dit moment zo’n 160 trucks met een emissievrije aandrijving in Nederland. Om steden vanaf 2025 emissievrij te bevoorraden zijn zeker 5000 elektrische vrachtwagens nodig. Probleem is dat zo’n vrachtwagen ongeveer drie keer zoveel kost als een dieseltruck. Met de opbrengsten van de vrachtwagenheffing zouden transportondernemers via een subsidie deze grote investeringen gedeeltelijk kunnen financieren, aldus TLN.

TLN krijgt bijval van directeur van Scania Nederland, Janko van der Baan. Hij spreekt van een gemiste kans: ‘Hiermee wordt wederom een belangrijke pijler onder de verduurzaming gesloopt. Het wordt op deze manier vrijwel onmogelijk om aan de doelstellingen van, nota bene, diezelfde overheid te voldoen.’

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een gratis proefabonnement af

Bekijk de aanbieding