Bode en Van der Drift waren te gast bij NT TV. ‘Het is nog geen gekte’, zei Bode in de uitzending. ‘Maar sinds het laatste kwartaal van vorig jaar zie je wel dat steeds meer partijen bij elkaar koffie gaan drinken en nader tot elkaar komen.’

Dat het aantal overnames in onder meer de retaillogistiek en pakketbezorging juist nu sterk toeneemt, is volgens Bode geen toeval. ‘De tijd is er rijp voor’, zegt hij. ‘De logistiek heeft een moeilijke tijd achter de rug en de sector wordt steeds volatieler en beweeglijker. Bedrijven moeten hun organisatie ‘tunen’, zodat die klaar is voor wat hierna gaat komen. Het wordt er niet gemakkelijker op en het zal niet minder dynamisch worden. Dat betekent dat ondernemers investeringen moeten doen in mensen en middelen, en dat doe je over algemeen beter vanuit een grotere schaal.’

Daar komt bij dat klanten steeds hogere eisen stellen, zegt Van der Drift. ‘Zij verlangen professionele diensten op het gebied van verduurzaming en technologie. Als er 12.000 transportbedrijven zijn, die allemaal een IT-manager nodig hebben, dan wordt dat nog een complexe zoektocht. Zoveel goede mensen zijn er niet. Professionalisering bij de klant dwingt tot schaalvergroting, zodat bedrijven kunnen investeren in talent.’

Strategie

Hoewel bedrijven hier en daar over elkaar heen lijken te buitelen om overnames te doen, ligt de tijd van alleen groeien om te groeien volgens Bode achter ons. ‘Succesvolle overnames passen bij een valide strategie van wat je wil zijn of wil worden’, zegt hij. ‘Denk goed na over wat bij je bedrijf past’, beaamt Van der Drift. ‘We hebben zelf ook wel eens een partij benaderd en gezegd: die activiteit van jullie is voor ons het mooiste meisje van de klas, maar het is maar de vraag of dat voor jullie zelf ook zo is. Je komt in dat soort gesprekken vaak tot inzichten over welk deel bij wie het beste past. Dat zijn vaak in mijn ogen de betere deals. Als het echt blijkt te passen, verloopt integratie ook beter.‘

De Cornelissen-ceo wijst op de overname door zijn bedrijf van de winkeldistributietak en de van Daily Logistics Group (DLG) in februari, een deal die 85 voertuigen en 135 man personeel omvatte. ‘Wij hebben een voorliefde voor dat soort activa-passiva transacties, omdat je dan precies weet wat je koopt. Bij de overname van een bv moet je nog beter opletten. Koop je vrachtwagens met chauffeurs, warehousing of omzet? Hoe is de financiering van een bedrijf opgebouwd en zitten er addertjes onder het gras?’

Het komt nogal eens voor dat bedrijven hun resultaten beter voorstellen dan dat ze in werkelijkheid zijn, waarschuwt Van der Drift. ‘Als een bedrijf fantastische rendementen maakt met afgeschreven materieel, dan zal de overname in praktijk enorm tegenvallen of niet goed te integreren zijn. Boekenonderzoek helpt, maar goede gesprekken de beweegredenen van een ondernemer te begrijpen ook.’

Een andere valkuil is volgens Bode dat bedrijven bij een overname risico’s aangaan die zich niet vertalen in rendement. Er wordt volgens hem vaak te veel naar omzet gekeken. ‘Wat je in het verleden vaak zag was dat bedrijven hun volume wisten te verdubbelen, maar niet twee keer zoveel winst gingen maken. Dan loop je als bedrijf ineens veel meer risico.’ Toch komt het volgens de bankier in de logistiek niet vaak voor dat het zodanig misgaat dat leningen aan bedrijven moeten worden afgeschreven. ‘Wel gebeurt het dat de financieringsconstructie zwaarder wordt. De kredietrating van een bedrijf verslechtert, waardoor het moeilijker wordt om nieuwe zaken op te pakken.’

Tunnelvisie

Ondanks alle risico’s is het ondernemers eigen om optimistisch tegen de wereld aan te kijken, zegt Van der Drift. ‘Een ondernemer ziet snel kansen. Je wordt al snel een beetje verliefd op de deal.’ Toch is het belangrijk om te waken voor tunnelvisie, zo waarschuwt hij. ‘Als er ineens een kans op de deurmat valt, raak je als ondernemer vaak enthousiast, maar eigenlijk moet je van tevoren al weten waar je enthousiast van wordt. Wat zou er gebeuren als een bepaald bedrijf beschikbaar komt? Als Cornelissen hebben we onze strategie staan voor de vitale sectoren retail en farma. We weten al welke activiteiten en welke onderdelen van bepaalde bedrijven goed bij ons zouden passen. Je moet wat dat betreft je verlanglijstje klaar hebben.’

Integratie van twee bedrijven gaat verder dan alleen het op orde brengen van de boeken en de IT-systemen. De Cornelissen-ceo wijst op het belang van cultuur. Hoe verkoop je een overname bijvoorbeeld aan een groep chauffeurs? ‘Een bedrijfslogo draag je vaak op je hart en dat is niet voor niets. Chauffeurs kunnen verrast zijn als ze ineens in een ander bedrijf werken. We nemen er heel veel tijd voor om die integratie goed te begeleiden. Dat kan via 1-op-1-gesprekken, maar ook via een groot evenement om nieuwe medewerkers welkom te heten. Bij onze laatste overname kon dat niet, dus dat hebben we online gedaan.’

Het blijft ook daarna belangrijk om van tijd tot tijd te evalueren, stelt Van der Drift. ‘Wanneer is een deal klaar? Als it-systemen geïntegreerd zijn? Als iedereen bedrijfskleding aan heeft? Of is dat pas als iedereen zich emotioneel verbonden voelt aan het bedrijf? Een van de dingen die we daarvoor doen is ook bij groei te blijven werken in kleinere cellen binnen de onderneming. Mensen in Zwolle voelen zich duidelijk verbonden met de andere medewerkers in Zwolle, terwijl medewerkers in Tilburg zich juist willen verbinden met andere mensen uit die vestiging.’

Ondanks alle inspanningen zullen er altijd medewerkers zijn die ontevreden blijven. Dat moet je accepteren, stelt Van der Drift. ‘Behandel mensen zoals je zelf ook behandeld wil worden. Een gevaar van bedrijven die steeds groter worden is dat in de directiekamers alleen tijd wordt besteed aan Excelsheets en te weinig aan die menselijke kant.’

Verduurzaming

Bedrijven verwachten na een overname of fusie vaak veel van de toegenomen mogelijkheden om te investeren in bijvoorbeeld IT of verduurzaming van het wagenpark. Maar werkt dat in de praktijk ook zo? Bode: ‘In dagelijkse praktijk zie je dat investeringen in duurzame transportmiddelen gedaan worden in de marge van goed lopende en goed georganiseerde bedrijven, want het businessmodel staat nog niet. We zitten in een fase van proeftuinen. Inveteringen in zero-emissie worden bij logistieke dienstverleners gesubsidieerd de door andere activiteiten. De logica in deze fase is wel dat schaalgrootte bevordelijk is voor het verduurzamingspad.’

Overigens is consolidatie niet de enige oplossing voor de behoefte aan schaalvergroting. ‘Je kunt ook autonoom groeien, niet alle groei hoeft uit overnames te komen’, relativeert Van der Drift. Hij wijst op een samenwerking op het vlak van IT, waarin Cornelissen met een zijn grootste concurrenten samen investeert. ‘Je leest veel over overnames, maar het kan ook anders. Ga niet in paniek allerlei overnames doen omdat je hoort dat dat moet.’

Consolidatiegolf 2021

Een niet uitputtend overzicht van fusies, overnames en samenwerkingen die dit jaar plaatsvonden in het wegvervoer:

  • Simon Loos en Peter Appel Transport fuseren
  • Stef neemt de activiteiten van Nagel in Italië, België en Nederland over
  • Cornelissen Groep neemt winkeldistributie DLG over
  • Van Straalen De Vries (VSDV) neemt de Friese bedrijven Benny Nauta Transport Sandstra Transport over
  • Royal Flora Holland mag De Winter, Van Marrewijk en Van Zaal nog niet overnemen van de ACM
  • Levensmiddelentransporteur Fatrans neemt de Belgische branchegenoot Ditraco over
  • Jacks Transport en Logistiek neemt TMS Schrijver over
  • E. van Wijk Group lijft Oost-Europaspecialist Rugo in
  • Kooiker Logistiek neemt Brant Visser uit Heerenveen over
  • DFDS neemt de HSF Logistics Group over
  • Logistiek dienstverlener Rhenus neemt de Duitse Loxx Group over
  • Den Hartogh neemt de Finse tanktransporttak van de Tschudi Group over.
  • Boekestijn Transport Services neemt het Poolse transportbedrijf V&R Express over.
  • Expediteur Ferliner komt in handen van een groep investeerders
  • Rabelink Logistics neemt Gesink Transport over
  • Groententransporteur BLT neemt J. de Groot & Zn over
  • Bouwtransporteur Van der Werff lijft branchegenoot Van der Horst in

Bekijk de uitzending van NT TV:

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een gratis proefabonnement af

Bekijk de aanbieding