Vanaf 21 februari 2022 moeten alle vrachtwagens in de EU eens in de acht weken verplicht terugkeren naar het land waar het voertuig staat ingeschreven. Volgens TLN zijn echter lang niet alle Europese lidstaten klaar voor de invoering, laat staan voor de handhaving ervan. In een brief aan transportcommissaris Adina Vălean roept de brancheorganisatie de Europese Commissie daarom op de maatregel uit te stellen.

‘Voor een gelijk Europees speelveld, met uniforme Europese wetgeving is het cruciaal dat wetgeving in alle lidstaten gelijk ingaat én gehandhaafd wordt’, benadrukt TLN-voorzitter Elisabeth Post in de brief. ‘Met deze maatregel schiet de EU zichzelf in de voet. Want hoewel de regeling bedoeld is om een gelijk speelveld in Europa te bevorderen, bereikt het nu precies het tegenovergestelde.’

Volgens TLN heeft de terugkeerplicht grote gevolgen voor internationale transportbedrijven met vestigingen in Centraal- en Oost-Europa. Omdat het aanbod van vracht richting het oosten gering is, zullen veel vrachtwagens veelal leeg terug moeten keren naar het land waar ze ingeschreven staan.

Strategische keuzes

Post: ‘Door deze maatregel staan onze leden voor enorme strategische keuzes. Een van de opties die bedrijven overwegen is verplaatsing van hun bedrijven naar West-Europa. Maar dan moeten ze wel 100% zekerheid hebben dat ze die investeringen achteraf niet voor niets doen.’

Begin deze maand stapte Bulgarije naar het Europese Hof van Justitie om de terugkeerplicht van tafel te krijgen. Roemenië, Estland en Letland hebben het Hof laten weten dat ze de drie beroepen door Bulgarije steunen. Landen als Italië, Frankrijk, Nederland en Duitsland blijven achter het Mobiliteitspakket staan.

Post wijst er in haar brief op dat de terugkeerplicht nog kan worden teruggedraaid door het Hof. ‘Dat weten we pas zeker als het Hof uitspraak heeft gedaan en dat gebeurt op zijn vroegst eind volgend jaar. Tot die tijd is uitstel noodzakelijk.’

Volgens Post lijkt de animo bij de groep Oost-Europese landen om de terugkeerplicht al in februari in te voeren en te gaan handhaven ‘zeer gering’. Als lidstaten niet tegelijk deze maatregel invoeren en handhaven ontstaat een ongelijk speelveld en oneerlijke concurrentie tussen verschillende landen, zo schrijft de TLN-voorzitter.

De oproep tot uitstel staat volgens de TLN-woordvoerder los van de vraag wat de brancheorganisatie vindt van de terugkeerplicht als maatregel op zich. ‘Het gaat er nu om dat er een ongelijk speelveld dreigt als de handhaving niet overal gelijk is’, zegt de woordvoerder, die er wel aan toevoegt dat het onderwerp ‘gevoelig ligt’ bij de TLN-achterban.

Capaciteitsverlies

TLN rekent in de brief voor dat de terugkeerplicht leidt tot een capaciteitsverlies dat kan oplopen tot 15%. ‘Om dat op te vangen, moeten bedrijven veel extra vrachtwagens aanschaffen en meer chauffeurs aannemen. Beide zijn echter schaars; vrachtwagenproducten kampen met materiaaltekorten en de chauffeurstekorten in de EU zijn zo hoog dat bedrijven moeite hebben met het vullen van vacatures.’

De terugkeerplicht voor voertuigen en voor chauffeurs zijn bedacht als maatregel om uitbuiting van chauffeurs tegen te gaan. Voertuigen uit Oost-Europese landen keren nu maar een of hooguit twee keer per jaar terug naar het land van registratie. In sommige landen is 80% van de truckvloot permanent actief in het buitenland.

Begin dit jaar kwam de terugkeerplicht voor trucks onder vuur te liggen nadat uit een rapport bleek dat ze goed is voor bijna 3 miljoen extra vrachtwagenkilometers. Na die teleurstellende bevindingen zei ook de Europese Commissie zelf ‘spijt’ te hebben over de impact van de maatregelen. Brussel liet daarop weten opnieuw de dialoog aan te willen gaan over de maatregelen uit het Mobiliteitspakket.

Sinds de publicatie van het Mobiliteitspakket zorgt de terugkeerplicht voor veel weerstand bij Oost-Europese landen. Litouwen, Bulgarije, Roemenië, Polen, Hongarije, Cyprus en Malta hebben eind vorig jaar een groot aantal rechtszaken aangespannen in een poging het hele pakket van tafel te krijgen. Opvallend genoeg sloot ook België toen aan bij de door Malta aangespannen zaak. De Belgen maken zich vooral zorgen over de cabotageregels en vrezen dat Belgische vervoerders hun werk in Frankrijk zullen verliezen.

Lijst met overtredingen

Overigens ontbreekt de terugkeerplicht voor voertuigen op de nieuwste versie van de lijst met overtredingen in het wegvervoer, meldt het Duitse vakblad DVZ.  Deze lijst, waarop de ernst van verschillende overtredingen is geclassificeerd, dient als basis de registraties in het ERRU-sanctieregister. Transportondernemers die in de fout gaan krijgen strafpunten toegekend op basis van deze lijst en bij veelplegers kan de zelfs leiden tot intrekking van de vergunning. Schending van de terugkeerplicht draagt dus vooralsnog niet bij aan deze strafpunten. Wel zijn in lijn met het Mobiliteitspakket een aantal cabotageovertredingen toegevoegd, die allemaal als ‘zeer ernstig’ zijn geclassificeerd.

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een gratis proefabonnement af

Bekijk de aanbieding