TI rekent in zijn marktprognose voor, dat de Europese markt voor vrachtvervoer over de weg tegen het einde van dit jaar een heel eind hersteld is van de pandemie, met een groei van 4,7% vergeleken met 2020, al blijft de markt daarmee nog wel 1,5% achter bij het niveau van pre-­coronajaar 2019. TI voorziet de komende jaren evenwel meer groei: tegen 2025 zou de markt met een omvang van 378,1 miljard euro 10,1% groter moeten zijn dan in 2019.

Uit het onderzoek door TI blijkt verder dat tijdens de coronacrisis het FTL-vervoer (Full Truck Load) in Europa sneller groeide dan de markt voor LTL-transport (Less Than Truckload). Door verstoringen van toeleveringsketens en de schaarse laadruimte tijdens de pandemie zijn veel bedrijven uitgeweken naar FTL om toegang tot capaciteit te garanderen. Toch trok volgens TI de LTL-markt dit jaar weer aan. Naar verwachting is LTL dit jaar goed voor 70,8% van de totale markt.

Zowel het binnenlandse als het internatio­nale goederenwegvervoer herstelt zich volgens TI gestaag, al geldt voor beide markten dat hun omvang nog altijd onder het niveau van voor corona ligt. Eind 2021 zijn de binnenlandse markten in Europa naar verwachting nog 1,4% kleiner dan in 2019, terwijl de internationale markt 1,6% achterblijft bij het niveau van twee jaar geleden.

Achter het beeld van aanhoudend herstel schuilt een aantal problemen waarmee vrijwel alle wegvervoerders te kampen hebben. Een van de grootste uitdagingen is het chauffeurstekort. TI wijst erop dat dit probleem in het Verenigd Koninkrijk weliswaar verreweg het meest acuut is, maar dat er in heel Europa een tekort is van meer dan 400.000 chauffeurs.

Hogere tarieven

Uit de laatste marktmonitor van vrachtmakelaar Transporeon blijkt dat het truckerstekort ook in landen als Duitsland en Polen leidt tot hogere tarieven. Op sommige trajecten zijn de spottarieven met bijna 40% gestegen, zo meldt de makelaar. In de laatste drie maanden zijn ritten van Tsjechië naar Italië (+39%), van Nederland naar Frankrijk (+37%) en van Duitsland en Frankrijk naar Spanje (29% en 28%) het meest in prijs gestegen. In de top 10 van snelst stijgende spottarieven komt Polen verder opvallend vaak voor, constateert Transporeon. Polen kampt al jaren met een fors tekort aan chauffeurs. In 2019 was 22% van de vacatures in het land onvervuld en volgens de vrachtmakelaar loopt dat percentage alleen maar verder op.

Het tekort aan vrije laadruimte drukt al sinds het afgelopen voorjaar zijn stempel op het Europese wegvervoer. Na een korte opleving in de zomer dook de vrije capaciteit op de spotmarkt in september met 11% omlaag ten opzichte van een maand eerder, zo blijkt uit Transporeon’s transportmonitor. Ten opzichte van een jaar geleden ligt de vrije laadruimte 4,5% lager. Het spotvervoer over de weg is daarmee nu ruim 12% duurder dan een jaar geleden.

Overigens blijkt uit cijfers van het digitale platform Fourkites dat in het VK het chauffeurstekort leidt tot juist een toename van het LTL-verkeer, dit in tegenstelling tot de door TI gesignaleerde trend op het Europese vasteland. Het aandeel deelladingen in de totale transportmix is in de afgelopen vier maanden gestegen met 10 tot 20%, terwijl het aantal FTL-ladingen juist afnam. Volgens Fourkites wijst dit erop dat het tekort aan chauffeurs in het VK heeft geleid tot een gebrek aan brandstof, waardoor logistieke dienstverleners en verladers op zoek gingen naar een efficiëntere manier om ladingen samen te voegen. De vraag naar LTL-transporten neemt daardoor toe, constateert Fourkites.

De meeste strategieën om het tekort aan vrachtwagenchauffeurs het hoofd te bieden, richten zich vooral op de middellange termijn. Op korte termijn verwacht TI daarom geen afname van de verstoringen. Vervoerders en verladers blijven onderling wedijveren om beschikbare chauffeurs, in een poging om voldoende capaciteit veilig te stellen voor de piekdrukte van de komende tijd. Daardoor is verbetering van de situatie voorlopig niet in zicht, stelt de analist.

Volatiliteit

Andere factoren die het Europese wegvervoer ondergraven, zijn volgens TI de brexit en de verlengingen of zelfs aanscherpingen van coronamaatregelen in een aantal EU-landen. De supply chain-verstoringen als gevolg van corona en brexit zorgen, samen met fiscale en monetaire stimuleringsmaatregelen, bovendien voor oplopende inflatie, aldus TI. Volgens Transporeon zullen al deze factoren ook in de komende maanden leiden tot onzekerheid en volatiliteit in het Europese wegvervoer.

Ondanks alle uitdagingen maakt de Europese markt voor het wegtransport een periode van snelle innovatie en verandering door, zo benadrukt TI in zijn rapport. Digitalisering gaat onder de marktleiders steeds sneller. Hoewel TI dit niet onderbouwt met cijfers, schetst het rapport van de analist een beeld van hoe vraag en aanbod voor vrachtcapaciteit steeds meer digitaal bij elkaar worden gebracht, terwijl digitale expediteurs, marktplaatsen en aanbieders van transportmanagementsystemen allemaal concurreren om een groter deel van de waardeketen te veroveren.

‘Zoals altijd kijken de marktleiders naar technologie en innovatie om de uitdagingen van het opereren onder zware capaciteitsbeperkingen het hoofd te bieden’, zegt Michael Clover van Transport Intelligence in een toelichting. Hij wijst verder op de aanscherping van het Britse douaneregime per 1 januari komend jaar. ‘Het vergroten van de efficiëntie wordt voor VK-vervoerders alleen maar belangrijker.’

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een abonnement af

Start abonnement