Tot die opmerkelijke analyse komt het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) in het woensdag verschenen onderzoeksrapport ‘Stikstofruimte voor de Infrasector’. Het uitkopen van een beperkt aantal ‘piekbelasters’ zou genoeg stikstofruimte opleveren om 96% van alle geplande infraprojecten door te kunnen zetten. Een groot deel daarvan ligt nu stil omdat na de beruchte PAS-uitspraak van de Raad van State geen vergunningen meer worden afgegeven.

Volgens het adviesorgaan is voor 4% van de projecten ‘maatwerk’ nodig. Daarbij gaat het om grote snelweg-projecten, zoals de opwaardering van de ringweg om Utrecht (A27/A12) en de verbreding van de A58 tussen Sint Annabosch en Galder.

Stikstofneerslagen

Het EIB constateert dat snelwegen met afstand de meeste stikstofneerslag veroorzaken, bijna de helft van het nationale totaal. Volgens het advies-instituut komt dat door de hoge gemiddelde rijsnelheid en de grote verkeersintensiteit. Provinciale en lokale wegen zijn samen verantwoordelijk voor nog eens een derde. Alle andere modaliteiten samen, dus spoor, binnenvaart en zeevaart, zijn debet aan slechts 19% van het stikstofprobleem.

Volgens het rapport kan met 400 tot 600 miljoen euro tussen de 3000 en 4000 hectare landbouwgrond worden opgekocht van veehouderijen die voor veel stikstofneerslag in beschermde natuurgebieden zorgen. Door een deel van die grond te benutten voor woningbouw, zouden de kosten nog omlaag kunnen en is er minder publiek geld nodig, aldus het EIB.

Ingewikkelder

Volgens het instituut is het vinden van voldoende stikstofruimte niet het belangrijkste probleem. Ingewikkelder is het opzetten van een effectief administratief systeem om die ruimte effectief toe te wijzen aan concrete projecten. Volgens het EIB zouden zulke ‘stikstofbanken’ moeten worden aangestuurd door de provincies, omdat die al toezicht houden op de ruimtelijke ordening. Ze zouden in overleg met onder meer de gemeenten moeten bepalen welke landbouwbedrijven uitgekocht moeten worden. Het instituut wijst erop dat er al ‘zekere initiatieven’ lopen om stikstofbanken te creëren.

Een voorbeeld daarvan is de Rotterdamse haven. Het EIB noemt die niet met name, maar pleit wel voor effectieve, specifiek regionale stikstofbanken. ‘Door een integrale aanpak te willen hanteren en alle problemen voor alle sectoren simultaan op te lossen, verliest het systeem veel aan slagkracht’, aldus de auteurs van het rapport.

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Sluit nu een gratis proefabonnement af

Bekijk de aanbieding